ITR Filing: આવકવેરા રિટર્ન ફાઈલ કરવામાં ઉતાવળ કરશો નહીં, જાણો ક્યારે કરવું શ્રેષ્ઠ

ITR ફાઈલિંગમાં ચોકસાઈ માટે 15 જૂન સુધી રાહ જુઓ

કરવેરા નિષ્ણાતો (Tax Experts) એ પગારદાર કરદાતાઓને નવા નાણાકીય વર્ષ (AY 2026-27) માટે આવકવેરા રિટર્ન (ITR) તાત્કાલિક ફાઈલ ન કરવાની સલાહ આપી છે. તેઓ સૂચવે છે કે ITR ફાઈલ કરવાની પ્રક્રિયા ઓછામાં ઓછા 15 જૂન સુધી મુલતવી રાખવી જોઈએ.

AIS અને ફોર્મ 26AS માં થતા અપડેટ્સ

આ ભલામણનું મુખ્ય કારણ એ છે કે આવકવેરા સંબંધિત મુખ્ય દસ્તાવેજો, જેમ કે વાર્ષિક માહિતી સ્ટેટમેન્ટ (AIS) અને ફોર્મ 26AS, દર વર્ષે મેના અંત સુધી અને જૂનની શરૂઆત સુધી અપડેટ થતા રહે છે. આ દસ્તાવેજોમાં TDS (Tax Deducted at Source) અને SFT (Statements of Financial Transactions) સંબંધિત તમામ માહિતી શામેલ હોય છે, જે એમ્પ્લોયર, બેંકો અને અન્ય નાણાકીય સંસ્થાઓ દ્વારા સબમિટ કરવામાં આવે છે. આ માહિતી 31 મે સુધીમાં ફાઈનલાઈઝ થાય છે અને ત્યાર બાદ આવકવેરા વિભાગ તેને પ્રોસેસ કરીને અપડેટ કરે છે.

વહેલા ફાઈલિંગના ગેરફાયદા

જો કરદાતાઓ આ અપડેટ્સ પૂર્ણ થાય તે પહેલાં જ ITR ફાઈલ કરી દે, તો તેમની માહિતી AIS અને ફોર્મ 26AS સાથે મેળ ખાતી નથી. આવા ડેટા મિસમેચ (Data Mismatch) ને કારણે આવકવેરા વિભાગ તરફથી નોટિસ (Notice) આવી શકે છે, અથવા તો સુધારેલું રિટર્ન (Revised Return) ફાઈલ કરવું પડી શકે છે, જેમાં વધારાનો સમય અને દંડ પણ લાગી શકે છે. વળી, રિફંડ (Refund) પ્રક્રિયામાં પણ વિલંબ થઈ શકે છે.

ફોર્મ 16 નું મહત્વ

ઘણા કિસ્સાઓમાં, એમ્પ્લોયર દ્વારા જારી કરાયેલું ફોર્મ 16 પણ જૂનની શરૂઆતમાં જ ઉપલબ્ધ થાય છે. આ ફોર્મમાં કર્મચારીની કુલ આવક અને TDS ની વિગતો હોય છે. તેથી, ફોર્મ 16 ની માહિતીને AIS અને ફોર્મ 26AS સાથે સરખાવીને જ ITR ફાઈલ કરવું વધુ યોગ્ય રહેશે.

સામાન્ય ભૂલો અને સાવચેતી

ઘણા કરદાતાઓ વ્યક્તિગત નાણાકીય રેકોર્ડ્સને AIS, ફોર્મ 26AS અને TIS (Taxpayer Information Summary) સાથે સરખાવ્યા વિના ઉતાવળમાં ITR ફાઈલ કરી દે છે. આમાં બેંક વ્યાજ, ડિવિડન્ડ, સિક્યોરિટીઝમાં કેપિટલ ગેઈન્સ અને ટેક્સ રિફંડ પર મળેલ વ્યાજ જેવી આવકોને ધ્યાનમાં લેવાનું રહી જાય છે. TDS ક્રેડિટનો ખોટો દાવો પણ એક સામાન્ય ભૂલ છે. તેથી, ITR ફાઈલ કરતા પહેલા તમામ આવક સ્ત્રોતો અને TDS ક્રેડિટ્સને અંગત હિસાબો સાથે ચકાસવી અત્યંત જરૂરી છે.