વધારે મ્યુચ્યુઅલ ફંડ રાખવાને કારણે રોકાણકારોને સુરક્ષાનો અહેસાસ થાય છે, પરંતુ વાસ્તવમાં આ એક મોટી ભૂલ હોઈ શકે છે. મ્યુચ્યુઅલ ફંડમાં વધુ પડતું ડાયવર્સિફિકેશન (Over-diversification) તમારા રિટર્નને ઘટાડી શકે છે અને ખર્ચ વધારી શકે છે.
ઘણા રિટેલ રોકાણકારો એવું માને છે કે પોર્ટફોલિયોમાં જેટલા વધુ ફંડ્સ હશે, તેટલું જોખમ ઓછું થશે. જોકે, હકીકત તેનાથી સાવ ઉલટી છે. ૮ થી ૧૦ અલગ-અલગ સ્કીમ્સ રાખવાથી પોર્ટફોલિયોમાં અજાણતા જ એકાગ્રતા (Concentration) વધી જાય છે, જેને 'ડાયવર્સિફિકેશન' નહીં પણ 'ડાયવર્સિફિકેશનનું નુકસાન' કહી શકાય.
પોર્ટફોલિયો ઓવરલેપની સમસ્યા
જો તમારી પાસે ઘણી બધી લાર્જ-કેપ કે ફ્લેક્સી-કેપ ફંડ્સ છે, તો શક્યતા વધુ છે કે તે તમામ એક જ ૨૦ થી ૩૦ શેરોમાં રોકાણ કરે છે. જ્યારે મોટાભાગનું રોકાણ એક જ પ્રકારના શેરોમાં હોય, ત્યારે વૈવિધ્યકરણનો મૂળ હેતુ જ ખતમ થઈ જાય છે. જો તે குறிப்பிட்ட સેક્ટર અથવા શેર ઘટે, તો તમારા પોર્ટફોલિયો પર તેની સીધી અને મોટી અસર પડે છે.
વધારાની ફી અને છુપા ખર્ચ
ઘણા ફંડ્સ જે માર્કેટ ઇન્ડેક્સને અનુસરે છે, તે ઇન્ડેક્સ ફંડ્સ કરતા વધુ ખર્ચ (Expense Ratio) વસૂલે છે. જ્યારે તમે એકસરખા સેક્ટરને ટ્રેક કરતા ઘણા ફંડ્સ રાખો છો, ત્યારે તમે વારંવાર મેનેજમેન્ટ ફી ચૂકવો છો, જે અંતે તમારા ચોખ્ખા નફાને અસર કરે છે.
સ્ટાર રેટિંગ પાછળ ન દોડો
ઘણા રોકાણકારો પાછલા વર્ષોના સ્ટાર રેટિંગ જોઈને રોકાણ કરે છે. પરંતુ યાદ રાખો, રેટિંગ એ ભૂતકાળની કામગીરી છે. સફળ રોકાણ માટે ફંડ મેનેજરની વ્યૂહરચના અને પોર્ટફોલિયોમાં રહેલા શેરો પર ધ્યાન આપવું જોઈએ.
જટિલતા ઘટાડવાનો માર્ગ
એક મર્યાદિત અને મજબૂત પોર્ટફોલિયોનું નિરીક્ષણ કરવું વધુ સરળ છે. અનિચ્છનીય ફંડ્સને હટાવીને માત્ર સારા ફંડ્સ પર ધ્યાન આપવાથી લાંબા ગાળાના આર્થિક લક્ષ્યો પ્રાપ્ત કરવા વધુ સરળ બને છે. જો કોઈ ફંડ લાંબા સમયથી સરેરાશ પ્રદર્શન ન કરી રહ્યું હોય, તો ભાવનાત્મક જોડાણને બદલે તર્કબદ્ધ નિર્ણય લઈને તેમાંથી બહાર નીકળવું હિતાવહ છે.