Specialised Investment Funds (SIFs) એ લોન્ચ થયાના માત્ર એક જ વર્ષમાં **₹40,000 કરોડ**નું AUM હાંસલ કર્યું છે. આ ફંડ્સ ડેરીવેટિવ્સના ઉપયોગથી વધુ ફ્લેક્સિબિલિટી આપે છે, પરંતુ તેમાં રોકાણ કરતા પહેલા લિક્વિડિટી અને જોખમને સમજવું અત્યંત જરૂરી છે, ખાસ કરીને **₹10 લાખ**ના મિનિમમ ટિકિટ સાઈઝના નિયમને ધ્યાનમાં રાખીને.
ભારતીય બજારમાં ઓક્ટોબર 2025માં દાખલ કરાયેલા Specialised Investment Funds (SIFs) અત્યારે રોકાણકારોમાં ચર્ચાનો વિષય બન્યા છે. સપ્ટેમ્બર 2026 સુધીમાં, આ ફંડ્સનું એસેટ અંડર મેનેજમેન્ટ (AUM) લગભગ ₹40,000 કરોડ પર પહોંચી ગયું છે. આ ફંડ્સ પરંપરાગત મ્યુચ્યુઅલ ફંડ્સ અને પોર્ટફોલિયો મેનેજમેન્ટ સર્વિસીસ (PMS) ની વચ્ચેની એક નવી કેટેગરી તરીકે ઉભરી આવ્યા છે.
હાઇબ્રિડ સ્ટ્રેટેજીનું વર્ચસ્વ
ડેટા દર્શાવે છે કે આ ક્ષેત્રમાં 63% થી 69% AUM હાઇબ્રિડ 'લોંગ-શોર્ટ' સ્ટ્રેટેજીમાં રોકાયેલું છે. મ્યુચ્યુઅલ ફંડ્સ કરતા અલગ, SIFs ફંડ મેનેજરોને ડેરીવેટિવ્સનો ઉપયોગ કરીને 25% સુધીની શોર્ટ પોઝિશન લેવાની છૂટ આપે છે. હાલમાં, આ સેક્ટરમાં મોટાભાગે ઇક્વિટી અને હાઇબ્રિડ પ્રોડક્ટ્સ જોવા મળે છે, જેમાં ડેટ-ઓરિએન્ટેડ કોઈ વિકલ્પ હાલ કાર્યરત નથી.
લિક્વિડિટી અને જોખમ: શું ધ્યાન રાખવું?
SIFs માં રોકાણ સામાન્ય મ્યુચ્યુઅલ ફંડ્સ જેવું સરળ નથી. અહીં લિક્વિડિટીનું માળખું અલગ હોય છે; ઘણી યોજનાઓમાં દરરોજ પૈસા ઉપાડવાને બદલે પખવાડિક કે સાપ્તાહિક રિડેમ્પશન વિન્ડો હોય છે. એટલે કે, બજારમાં કટોકટીના સમયે તમે તરત જ બહાર નીકળી શકશો નહીં.
સાથે જ, તેમાં એન્ટ્રી માટે ₹10 લાખનું ન્યૂનતમ રોકાણ ફરજિયાત છે. ફાઈનાન્શિયલ એડવાઈઝર્સ સલાહ આપે છે કે જે વ્યક્તિનું કુલ પોર્ટફોલિયો કદ ઓછામાં ઓછું ₹70 લાખ હોય, તેમણે જ આ જોખમ લેવું જોઈએ.
શું સાવચેતી રાખવી?
આ ફંડ્સનો ઈતિહાસ ટૂંકો હોવાથી માત્ર પાછલી કામગીરી જોઈને નિર્ણય ન લેવો. ફંડ મેનેજરની ડેરીવેટિવ્સ હેન્ડલ કરવાની કુશળતા અને એક્સપેન્સ રેશિયોની તપાસ કરવી અનિવાર્ય છે. યાદ રાખો, આ પ્રોડક્ટ્સ મ્યુચ્યુઅલ ફંડ્સ જેટલા સ્ટાન્ડર્ડાઈઝડ નથી, તેથી બજારમાં મોટી વોલેટિલિટી વખતે તેમાં કેપિટલ લોસનું જોખમ વધી જાય છે.