Sensex હાલમાં એક ચોક્કસ રેન્જમાં અથડાઈ રહ્યો છે, ત્યારે રોકાણકારો મૂંઝવણમાં છે કે રોકાણ એકસાથે કરવું (Lumpsum) કે SIP દ્વારા. ભલે Lumpsum લાંબા ગાળામાં મોટો ફાયદો કરાવી આપે, પણ STP જેવી સિસ્ટમ માર્કેટની અસ્થિરતા સામે રક્ષણ આપે છે.
ભારતીય શેરબજારમાં હાલમાં જે પ્રકારે ઉતાર-ચઢાવ જોવા મળી રહ્યા છે, તે જોતા ઘણા રિટેલ રોકાણકારો પોતાની રોકાણની રણનીતિ પર પુનર્વિચાર કરી રહ્યા છે. જ્યારે તમે Lumpsum અને SIP વચ્ચે પસંદગી કરો છો, ત્યારે તમે વાસ્તવમાં માર્કેટ એક્સપોઝર અને માર્કેટ ટાઈમિંગના જોખમ વચ્ચે સંતુલન સાધવાનો પ્રયાસ કરી રહ્યા હોવ છો.
ઐતિહાસિક રીતે જોઈએ તો, સતત વધતા માર્કેટમાં Lumpsum રોકાણ વધુ વળતર આપી શકે છે. તેનું કારણ એ છે કે તમારું મૂડી રોકાણ શરૂઆતથી જ માર્કેટની તેજીનો લાભ લે છે. પરંતુ, અસ્થિર માર્કેટમાં આ વ્યૂહરચના જોખમી સાબિત થઈ શકે છે, કારણ કે જો તમે બજારના ટોચના સ્તરે રોકાણ કર્યું હોય, તો ઘટાડામાં તમારું પોર્ટફોલિયો મૂલ્ય ઘટી શકે છે.
Systematic Transfer Plan (STP) ની ભૂમિકા
જોખમ ઘટાડવા માટે ઘણા રોકાણકારો હવે STP નો રસ્તો અપનાવી રહ્યા છે. આ વ્યૂહરચના મુજબ, તમે તમારી મૂડીને લિક્વિડ કે ડેટ ફંડમાં પાર્ક કરો છો, જ્યાં તમને અંદાજે 6% થી 6.5% જેટલું વળતર મળે છે. ત્યારબાદ, ત્યાંથી ચોક્કસ રકમ દર મહિને ઈક્વિટી ફંડમાં ટ્રાન્સફર થાય છે, જે માર્કેટની વોલેટિલિટીને સ્મૂથ (Smooth) બનાવે છે.
ટેક્સનું ગણિત સમજવું જરૂરી
STP પદ્ધતિ શિસ્તબદ્ધ રોકાણ માટે સારી છે, પરંતુ તેમાં ટેક્સના પાસાને અવગણી શકાય નહીં. ભારતમાં ડેટ ફંડમાંથી ઇક્વિટી ફંડમાં રકમ ટ્રાન્સફર કરવી એટલે ડેટ ફંડમાંથી રિડેમ્પશન માનવામાં આવે છે. આના પર લાગતા કેપિટલ ગેઈન્સ ટેક્સ તમારા ઈન્કમ ટેક્સ સ્લેબ મુજબ લાગે છે, જે તમારા ચોખ્ખા વળતરને થોડું ઘટાડી શકે છે.
રોકાણકારનું લક્ષ્ય શું હોવું જોઈએ?
Lumpsum કે SIP ની પસંદગી અંતે તો તમારી જોખમ લેવાની ક્ષમતા પર આધારિત છે. જો તમે લાંબા ગાળાના રોકાણકાર છો અને ટૂંકા ગાળાના ઉતાર-ચઢાવ સહન કરી શકો છો, તો Lumpsum યોગ્ય હોઈ શકે છે. જો કે, જે રોકાણકારો માર્કેટની વર્તમાન 'રેન્જ-બાઉન્ડ' સ્થિતિને લઈને ચિંતિત છે, તેમના માટે SIP અથવા STP દ્વારા એન્ટ્રી લેવી વધુ સુરક્ષિત અને સમજદારીભર્યો નિર્ણય બની શકે છે.