ચાલુ વર્ષે Mutual Funds ઈન્ડિયન IPO માર્કેટમાં **79%** ભાગીદારી નોંધાવી રહ્યા છે, પરંતુ દરેક IPOમાં તેમનું સરેરાશ રોકાણ ઘટીને **₹412 કરોડ** થયું છે, જે 2025માં **₹749 કરોડ** હતું. દર મહિને **₹31,000 કરોડથી વધુના** SIP ઇન્ફ્લો છતાં ફંડ મેનેજર્સ જોખમ ઘટાડવા માટે હવે વધુ સિલેક્ટિવ બની રહ્યા છે.
વર્ષ 2026માં ભારતીય મ્યુચ્યુઅલ ફંડ હાઉસિસ પ્રાઈમરી માર્કેટ પ્રત્યેના તેમના અભિગમમાં મોટો ફેરફાર લાવી રહ્યા છે. જોકે તેઓ નવા લિસ્ટિંગમાં સક્રિય છે અને 79% IPOમાં ભાગ લઈ રહ્યા છે, તેમનું દરેક સોદા દીઠ રોકાણ ઘણું સંભાળપૂર્વક થઈ ગયું છે. વર્ષ 2025માં જે સરેરાશ રોકાણ ₹749 કરોડ હતું, તે હવે ઘટીને ₹412 કરોડ પર આવી ગયું છે. આ સ્પષ્ટ કરે છે કે ફંડ મેનેજર્સ માર્કેટમાં હાજર તો છે, પરંતુ હવે દરેક કંપની પાછળ મોટા ભંડોળ રોકવામાં સાવચેતી વર્તી રહ્યા છે.
લિક્વિડિટી છે, પણ સાવધાની જરૂરી
મ્યુચ્યુઅલ ફંડ ઈન્ડસ્ટ્રી પાસે નાણાંની કોઈ અછત નથી. દર મહિને SIP દ્વારા ₹31,000 કરોડથી વધુની રકમ સિસ્ટમમાં આવી રહી છે અને જુલાઈ 2026 સુધીમાં ઈન્ડસ્ટ્રીની કુલ AUM ₹85.76 લાખ કરોડ સુધી પહોંચી છે. છતાં, IPOના કદમાં ઘટાડા (સરેરાશ ₹1,160 કરોડ પ્રતિ ડીલ) કરતા મ્યુચ્યુઅલ ફંડ્સનું રોકાણ વધુ ઝડપથી ઘટ્યું છે. આ સૂચવે છે કે ફંડ મેનેજર્સ ડાયવર્સિફિકેશન પર ધ્યાન આપીને જોખમનું વ્યવસ્થાપન કરી રહ્યા છે.
વધતી જતી સ્પર્ધા
પ્રાઈમરી માર્કેટમાં હવે મ્યુચ્યુઅલ ફંડ્સ ઉપરાંત AIFs, વીમા કંપનીઓ અને ફેમિલી ઓફિસીસ પણ મોટી સંખ્યામાં સક્રિય છે. આ વધતી સ્પર્ધા ઘણીવાર પોપ્યુલર ઇશ્યુમાં ઓવર-સબસ્ક્રિપ્શન વધારે છે, જેના કારણે કંપનીના વાસ્તવિક વેલ્યુએશનને પારખવું મુશ્કેલ બને છે.
રોકાણકારો માટે શું છે શીખ?
આ વર્ષે IPO લિસ્ટિંગના દિવસે સરેરાશ 12.9% ગેઈન જોવા મળ્યા છે, પરંતુ 30 દિવસના લોક-ઇન પછી રિટર્ન ઘટીને 7.9% પર આવી જાય છે. તેની સામે 90 દિવસના હોરાઈઝન પર 24.8% રિટર્ન જોવા મળ્યું છે. આ ડેટા સાબિત કરે છે કે માર્કેટ હવે ઉતાવળિયા નફાને બદલે લાંબા ગાળાના બિઝનેસ વેલ્યુને મહત્વ આપી રહ્યું છે.