શેરબજારમાં તેજી પાછળ દોડવું પડી શકે છે ભારે, જાણો લાંબા ગાળાના રોકાણ માટે શું છે સફળતાની ચાવી

માર્કેટમાં જે શેરો કે સેક્ટર્સ સારા રિટર્ન આપે છે, તેની પાછળ આંધળી દોટ મૂકવી એ એક મનોવૈજ્ઞાનિક ભૂલ છે જેને 'Recency Bias' કહેવામાં આવે છે. રોકાણકારોને લાગે છે કે જે શેર અત્યારે ભાગી રહ્યો છે તે ભવિષ્યમાં પણ આમ જ દોડશે, પરંતુ ઘણીવાર તેઓ શેરના ભાવ જ્યારે તેના સર્વોચ્ચ સ્તરે (Peak) હોય ત્યારે જ એન્ટ્રી લે છે અને બાદમાં માર્કેટ કરેક્શનમાં ફસાઈ જાય છે.

ટ્રેન્ડ પાછળ દોડવાનું જોખમ

માર્કેટના હાલના ડેટા પર નજર કરીએ તો જાન્યુઆરીથી ઓક્ટોબર 2026 દરમિયાન Nifty માં 15.6% નો ઘટાડો જોવા મળ્યો હતો. જે રોકાણકારો વધુ પડતા વેલ્યુએશન વાળા શેરોમાં હતા તેમને મોટું નુકસાન થયું છે. FY22 થી FY24 દરમિયાન ભારતીય માર્કેટના Futures and Options ટ્રેડર્સ પર થયેલા અભ્યાસ મુજબ, અંદાજે 93% વ્યક્તિગત ટ્રેડર્સને આ સમયગાળામાં નાણાકીય નુકસાન થયું છે.

મ્યુચ્યુઅલ ફંડમાં પણ આ જ સ્થિતિ

મ્યુચ્યુઅલ ફંડના પરફોર્મન્સનું વિશ્લેષણ કરતા જણાયું છે કે જે ફંડ્સ સતત ટોપ ક્વાર્ટરમાં રહે છે, તે પણ 3 વર્ષના ગાળામાં પોતાનું સ્થાન જાળવી રાખવામાં નિષ્ફળ જાય છે. જ્યારે રોકાણકાર જૂના સારા પરફોર્મન્સને જોઈને ફંડમાં રોકાણ કરે છે, ત્યારે ઘણીવાર તે ફંડના ડાઉનટર્નનો સમય હોય છે.

પોર્ટફોલિયોને કેવી રીતે સુરક્ષિત રાખવો?

રોકાણમાં સૌથી મહત્વની સુરક્ષા છે - એસેટ એલોકેશન. તમારા પોર્ટફોલિયોમાં ઇક્વિટી, ડેટ, અને ગોલ્ડનું યોગ્ય સંતુલન હોવું જોઈએ જેથી કોઈ એક સેક્ટરના બબલમાં તમે ફસાઈ ન જાઓ. સાથોસાથ, 'રીબેલેન્સિંગ' કરવું ખૂબ જ જરૂરી છે. જે એસેટનું પરફોર્મન્સ ખૂબ સારું રહ્યું હોય તેનો અમુક હિસ્સો વેચીને જે સેગમેન્ટ પાછળ છે તેમાં રોકાણ કરવું જોઈએ. આ પદ્ધતિ તમને 'હાઈ પર વેચવા અને લો પર ખરીદવા' માટે મજબૂર કરે છે, જે લાંબા ગાળાના સંપત્તિ સર્જનનો મૂળ મંત્ર છે.