ભારતના અંદાજે **₹3 લાખ કરોડનું** સંચાલન કરતા આર્બિટ્રેજ ફંડ્સ SEBI ની નવી **1%** અનહેજ્ડ એક્સપોઝરની છૂટછાટ અપનાવવામાં આનાકાની કરી રહ્યા છે. ફંડ મેનેજરો માર્કેટના વોલેટિલિટી સામે રક્ષણ મેળવવા માટે પોતાની જૂની અને સુરક્ષિત વ્યૂહરચનાને જ પ્રાધાન્ય આપી રહ્યા છે.
માર્કેટમાં નવા નિયમ સામે સાવચેતી
સેબી (SEBI) એ ક્લોઝિંગ ઓક્શન સેશન (CAS) માં ભાગીદારી વધારવા માટે આર્બિટ્રેજ ફંડ્સને 1% ની વધારાની છૂટ આપી હતી. જોકે, આકર્ષક લાગે તેવી આ દરખાસ્તને લઈને ફંડ મેનેજરોમાં ઉત્સાહ જોવા મળતો નથી. દેશના ટોચના 10 આર્બિટ્રેજ ફંડ્સમાંથી એકે પણ અત્યાર સુધી આ છૂટનો લાભ લેવા માટે પોતાના મેન્ડેટમાં ફેરફાર કર્યો નથી.
કેમ જોખમ લેવા નથી માંગતા ફંડ હાઉસ?
આર્બિટ્રેજ ફંડ્સ મુખ્યત્વે કેશ માર્કેટમાં ખરીદી અને ફ્યુચર્સ માર્કેટમાં વેચાણ કરીને પ્રોફિટ કમાય છે, જેથી તેમનો પોર્ટફોલિયો હંમેશા 'હેજ્ડ' રહે છે. ક્લોઝિંગ ઓક્શનમાં જો ફંડ ટ્રેડ એક્ઝિક્યુટ કરે, તો કેશ અને ફ્યુચર્સમાં ઓર્ડર પૂરો ન થવાની સ્થિતિમાં 1% જેટલું જોખમ ઊભું થઈ શકે છે. આ રણનીતિમાં દૈનિક વળતર માત્ર 1.5 થી 2 બેસિસ પોઈન્ટ જેટલું નજીવું હોય છે. જો બજાર 2% પણ વિરુદ્ધ દિશામાં જાય, તો એક દિવસનો આખો નફો ધોવાઈ જવાનું જોખમ રહેલું છે.
ઓપરેશનલ જટિલતા અને પાલન
ફંડ હાઉસે આ નિયમ અપનાવવા માટે માત્ર રોકાણનું જોખમ જ નહીં, પરંતુ આંતરિક પાલન અને રિસ્ક-મેનેજમેન્ટ સિસ્ટમ્સમાં પણ મોટા ફેરફારો કરવા પડે તેમ છે. હાલના તબક્કે, આ વહીવટી ખર્ચ અને માર્કેટનું અનિશ્ચિત જોખમ ઉઠાવવા કરતા જૂની સુરક્ષિત પદ્ધતિ પર ટકી રહેવું એ ફંડ મેનેજરોને વધુ યોગ્ય લાગી રહ્યું છે. રોકાણકારોએ આગામી સમયમાં તેમના ફંડના મેન્ડેટમાં કોઈ ફેરફાર થાય છે કે નહીં તેના પર ખાસ નજર રાખવી જોઈએ.