ભારતના ડિજિટલ ક્રિએટર્સ હવે માત્ર સ્પોન્સરશિપ પર નિર્ભર રહેવાને બદલે સ્વતંત્ર બિઝનેસ શરૂ કરી રહ્યા છે. આ 'ક્રિએટરપ્રેન્યોરશિપ' ટ્રેન્ડને કારણે વાર્ષિક લીગલ અને કમ્પ્લાયન્સ ખર્ચ વધીને **₹3 લાખથી ₹30 લાખ** સુધી પહોંચ્યો છે, જે નાના ક્રિએટર્સ માટે મોટો પડકાર છે.
ભારતનું ક્રિએટર ઇકોનોમી અત્યારે મોટા પરિવર્તનના દોરમાંથી પસાર થઈ રહ્યું છે. વ્યક્તિગત કન્ટેન્ટ ક્રિએટર્સ હવે ધીમે ધીમે ફોર્મલ બિઝનેસ ઓનર્સ બની રહ્યા છે. આ બદલાવને 'ક્રિએટરપ્રેન્યોર' (creatorpreneur) તરીકે ઓળખવામાં આવે છે, જેમાં ક્રિએટર્સ માત્ર બ્રાન્ડ એન્ડોર્સમેન્ટ પૂરતા સીમિત ન રહેતા પોતાના પ્રોડક્શન સ્ટુડિયો અને પ્રોડક્ટ લાઈન્સ લોન્ચ કરી રહ્યા છે.
વધતો જતો લીગલ અને કમ્પ્લાયન્સ ખર્ચ
આ પ્રોફેશનલાઈઝેશનનું સીધું પરિણામ ઓપરેટિંગ ખર્ચમાં થયેલો વધારો છે. હવે ક્રિએટર્સ માત્ર કન્ટેન્ટ બનાવતા નથી, પરંતુ તેમને ઈન્ટેલેક્ચ્યુઅલ પ્રોપર્ટી પ્રોટેક્શન, ટ્રેડમાર્ક અને લાયસન્સિંગ એગ્રીમેન્ટ્સ જેવી બાબતોનું ધ્યાન રાખવું પડે છે. સામાન્ય બિઝનેસ ઓપરેશન્સ માટે વાર્ષિક ખર્ચ ₹3 લાખ થી ₹5 લાખ જેટલો આવે છે, જ્યારે જટિલ માળખા કે ક્રોસ-બોર્ડર પાર્ટનરશિપમાં આ ખર્ચ ₹30 લાખ સુધી પહોંચી શકે છે.
ઘટતી જતી સ્પોન્સરશિપ પરની નિર્ભરતા
ક્રિએટર્સ હવે પોતાની આર્થિક સ્વતંત્રતા માટે બ્રાન્ડ સ્પોન્સરશિપ પરનો આધાર ઘટાડી રહ્યા છે. એક રિપોર્ટ મુજબ, ક્રિએટર્સની કુલ આવકમાં સ્પોન્સરશિપનો હિસ્સો 2021માં 91% હતો જે 2026 સુધીમાં ઘટીને 59% થવાની શક્યતા છે. આ સાથે જ કોર્પોરેટ જગત પણ બદલાયું છે, જેમાં 2020 થી 2026 દરમિયાન ક્રિએટર સંબંધિત જોબ પોસ્ટિંગ્સમાં 919% નો ધરખમ વધારો જોવા મળ્યો છે.
જોખમો અને પ્રવેશ માટેની મુશ્કેલીઓ
આ ક્ષેત્રમાં વૃદ્ધિની સાથે પડકારો પણ છે. 56% ફૂલ-ટાઇમ ક્રિએટર્સ હજુ પણ લિવિંગ વેજ કરતાં ઓછી આવક મેળવે છે. કમ્પ્લાયન્સના ઉંચા ફિક્સ ખર્ચ નાના ક્રિએટર્સ માટે માર્કેટમાં ટકી રહેવા માટે મોટા અવરોધ સમાન છે. ખાસ કરીને ફાઈનાન્સ અને ઈન્સ્યોરન્સ જેવા રેગ્યુલેટેડ સેક્ટરમાં કામ કરતા ક્રિએટર્સ પર વધારાનું દબાણ છે, કારણ કે તેમને કડક જાહેરાત નિયમોનું પાલન કરવાનું હોય છે. લાંબા ગાળે આ બિઝનેસ મોડલ કેટલું સફળ રહેશે, તેનો સંપૂર્ણ આધાર ક્રિએટર્સ પોતાના પ્રોડક્શન બજેટ અને લીગલ ખર્ચ વચ્ચે કેવી રીતે સંતુલન જાળવે છે તેના પર રહેશે.
