મુંબઈના વરલી વિસ્તારમાં એક રેસિડેન્શિયલ બિલ્ડિંગના રિડેવલપમેન્ટ પ્રોજેક્ટ સામે કેન્દ્ર સરકારે બોમ્બે હાઈકોર્ટના દરવાજા ખખડાવ્યા છે. સરકારનો આરોપ છે કે આ પ્રોજેક્ટ પાસે આવેલા INS Trata નેવલ બેઝ માટે સુરક્ષાનું જોખમ ઊભું કરી શકે છે અને BMC એ જરૂરી ડિફેન્સ ક્લિયરન્સ વગર મંજૂરી આપી દીધી છે.
કેન્દ્ર સરકારે મુંબઈના વરલી વિસ્તારમાં આવેલા વૃંદાવન કો-ઓપરેટિવ હાઉસિંગ સોસાયટીના રિડેવલપમેન્ટને રોકવા માટે બૃહન્મુંબઈ મ્યુનિસિપલ કોર્પોરેશન (BMC) સામે કાયદાકીય જંગ છેડ્યો છે. ફેડરલ ઓથોરિટીઝે બોમ્બે હાઈકોર્ટમાં અરજી કરી દલીલ કરી છે કે આ હાઈ-રાઈઝ પ્રોજેક્ટ અહીંથી માત્ર 100 મીટર દૂર આવેલા ભારતીય નૌકાદળના INS Trata ફેસિલિટી માટે સીધો ખતરો છે. સરકારની માંગ છે કે બાંધકામ તાત્કાલિક અટકાવવામાં આવે અને પરમિટ રદ કરવામાં આવે.
સુરક્ષા ચિંતાઓ અને નિયમો
આ વિવાદનું મુખ્ય કારણ પ્રસ્તાવિત બિલ્ડિંગની ઊંચાઈ અને નેવલ એસેટ્સની નિકટતા છે. સરકારી પિટિશન મુજબ, આ હાઈ-રાઈઝમાંથી સૈન્યના પ્રતિબંધિત વિસ્તારો સ્પષ્ટ જોઈ શકાય છે, જ્યાં શસ્ત્રો અને ટેક્ટિકલ વાહનો રાખવામાં આવે છે. મિલિટરી અધિકારીઓને ડર છે કે આ સ્ટ્રક્ચરનો ઉપયોગ સંવેદનશીલ નૌકાદળની કામગીરી પર નજર રાખવા માટે થઈ શકે છે.
સરકારી ફાઈલિંગ મુજબ, આ મંજૂરી 2011 ના સંરક્ષણ મંત્રાલયના દિશાનિર્દેશોનું ઉલ્લંઘન કરે છે. નિયમ મુજબ, ડિફેન્સ વિસ્તારના 500 મીટર ના દાયરામાં 4 માળ થી વધુનું બાંધકામ કરવા માટે સ્થાનિક સ્ટેશન કમાન્ડર પાસેથી 'નો ઓબ્જેક્શન સર્ટિફિકેટ' (NOC) લેવું ફરજિયાત છે. પિટિશનમાં આક્ષેપ છે કે વેસ્ટર્ન નેવલ કમાન્ડે 2018 થી આ પ્રોજેક્ટ માટે ક્લિયરન્સ આપવાનો ઈનકાર કર્યો હોવા છતાં, મ્યુનિસિપલ બોડીએ 2023 માં પ્રોજેક્ટ આગળ વધાર્યો.
રિયલ એસ્ટેટ પર અસર
મુંબઈ જેવા ગીચ શહેરોમાં રિયલ એસ્ટેટ માટે આ કિસ્સો એક મોટો પાઠ છે. ડિફેન્સ, એરપોર્ટ કે કોસ્ટલ ઝોનની નજીકના પ્રોજેક્ટ્સે અનેક સ્તરના ક્લિયરન્સમાંથી પસાર થવું પડે છે. જ્યારે મ્યુનિસિપલ મંજૂરીઓને પાછળથી રાષ્ટ્રીય સુરક્ષાના આધારે પડકારવામાં આવે, ત્યારે ડેવલપર્સ અને પ્રોપર્ટી માલિકો માટે અનિશ્ચિતતાનું વાતાવરણ સર્જાય છે. જો કોર્ટ સરકારની દલીલોને માન્ય રાખે, તો સમાન હાઈ-સિક્યોરિટી ઝોનમાં ચાલી રહેલા અન્ય રિડેવલપમેન્ટ પ્રોજેક્ટ્સ માટે પણ આ એક મજબૂત દાખલો બની શકે છે.