સુપ્રીમ કોર્ટનો ઇન્સોલ્વન્સી લો પર મોટો નિર્ણય: નિયમો વધુ કડક

સુપ્રીમ કોર્ટે ભારતના ઇન્સોલ્વન્સી અને બેંકરપ્સી કોડ (IBC)ના નિયમોને વધુ કડક બનાવ્યા છે. 2025ના નવા નિર્ણયો મુજબ, હવે પ્રક્રિયાગત પાલન અને દાવાની કાયદેસરતા પર વધુ ભાર મૂકવામાં આવ્યો છે. આ ફેરફારો ઇન્સોલ્વન્સી (insolvency)ની કાર્યવાહીને વધુ પારદર્શક અને કાયદાકીય રીતે મજબૂત બનાવશે.

નિયમનકારી મંજૂરીઓ હવે ફરજિયાત

સુપ્રીમ કોર્ટે 29 જાન્યુઆરી 2025ના Independent Sugar Corporation Ltd. v. Girish Sriram Juneja કેસમાં સ્પષ્ટ કર્યું છે કે ક્રેડિટર્સની કમિટી (Committee of Creditors) દ્વારા રિઝોલ્યુશન પ્લાન (resolution plan) પર વોટિંગ થાય તે પહેલાં ભારતીય સ્પર્ધા આયોગ (CCI)ની મંજૂરી મેળવવી ફરજિયાત છે. કોર્ટે જણાવ્યું કે IBC અન્ય કાયદાઓ, જેમ કે સિક્યોરિટીઝ અને પર્યાવરણીય નિયમોમાંથી મુક્તિ આપતું નથી.

ફાઇનાન્સિયલ ક્રેડિટરની વ્યાખ્યામાં ફેરફાર

સપ્ટેમ્બર 2025માં Mansi Brar Fernandes v. Shubha Sharma કેસમાં, કોર્ટે સ્પષ્ટ કર્યું કે IBCનો ઉદ્દેશ્ય દેવાની વસૂલાત કરતાં વધુ સક્ષમ પ્રોજેક્ટ્સનું પુનર્જીવન કરવાનો છે. તેથી, હવે એશ્યોર્ડ રિટર્ન (assured return) અથવા બાય-બેક (buy-back) ડીલ જેવા દાવા ધરાવતા રોકાણકારોને ફાઇનાન્સિયલ ક્રેડિટર (financial creditor) તરીકે ગણવામાં આવશે કે કેમ તેની વધુ ઝીણવટભરી તપાસ કરવામાં આવશે.

જવાબદારી અને 'ક્લીન સ્લેટ' સિદ્ધાંત

સપ્ટેમ્બર 2025ના Kalyani Transco v. Bhushan Power and Steel Ltd. કેસમાં, કોર્ટે IBCની કલમ 32A હેઠળ 'ક્લીન સ્લેટ' (clean slate) સિદ્ધાંતને મજબૂત કર્યો છે. એકવાર રિઝોલ્યુશન પ્લાન મંજૂર થયા પછી, તે અંતિમ ગણાય છે અને દાવાઓ ફરીથી ખોલવાની મંજૂરી નથી. જોકે, એપ્રિલ 2025ના Piramal Capital and Housing Finance Ltd. v. 63 Moons Technologies Ltd. કેસમાં, કોર્ટે ભાર મૂક્યો કે ભૂતપૂર્વ પ્રમોટર્સ (promoters) છેતરપિંડી માટે વ્યક્તિગત રીતે જવાબદાર રહેશે. રોકાણકારોએ ધ્યાનમાં રાખવું જોઈએ કે આ કડક નિયમો ભવિષ્યમાં રિઝોલ્યુશન પ્રક્રિયાના સમયગાળાને અસર કરી શકે છે.