ભારતમાં હવે નવો Digital Personal Data Protection (DPDP) Act લાગુ થઈ રહ્યો છે, જે હોસ્પિટલો અને ડાયગ્નોસ્ટિક લેબ્સના કામકાજને બદલી નાખશે. નિયમોનું ઉલ્લંઘન કરનાર કંપનીઓને **₹250 કરોડ** સુધીનો દંડ થઈ શકે છે.
DPDP Act ના અમલીકરણ સાથે હવે ભારતીય હેલ્થકેર સેક્ટર માટે જવાબદારીનો નવો અધ્યાય શરૂ થયો છે. હોસ્પિટલો, ક્લિનિક્સ અને ડાયગ્નોસ્ટિક સેન્ટર્સ માટે હવે દર્દીઓના ડેટાની સુરક્ષા અત્યંત મહત્વની બની ગઈ છે. જો કોઈ ડેટા બ્રીચ થાય અથવા દર્દીની માહિતી સુરક્ષિત રાખવામાં નિષ્ફળતા મળે, તો કંપનીઓને ₹250 કરોડ સુધીનો భారీ દંડ ભરવો પડી શકે છે.
ઈમરજન્સી એક્સેસના નવા નિયમો
હોસ્પિટલો માટે 'બ્રેક-ગ્લાસ' (Break-glass) એટલે કે ઈમરજન્સી દરમિયાન દર્દીની સંમતિ વગર ડેટા એક્સેસ કરવાની છૂટ છે, પરંતુ આ માટે કડક નિયમો છે. આવી સ્થિતિમાં હોસ્પિટલોએ દરેક એક્સેસનો રેકોર્ડ રાખવો પડશે અને દર્દી કે તેમના પરિવારને જાણ કરવી પડશે. આ માટે હોસ્પિટલોએ મજબૂત આંતરિક સિસ્ટમ વિકસાવવી પડશે.
ડેટા ક્લાસિફિકેશનનો પડકાર
આ કાયદામાં તમામ પર્સનલ ડેટાને એક જ સ્તરે સુરક્ષા આપવામાં આવી છે. નિષ્ણાતો માને છે કે હેલ્થકેર ડેટા માટે કોઈ અલગ કેટેગરી નથી, તેથી હોસ્પિટલોએ તમામ પ્રકારના દર્દીઓના ડેટા માટે ઉચ્ચ સ્તરના સુરક્ષા પ્રોટોકોલ્સ પાળવા પડશે, જે ખર્ચાળ સાબિત થઈ શકે છે.
મેડિકલ ટુરિઝમ પર અસર
ભારતનું મેડિકલ ટુરિઝમ માર્કેટ 2030 સુધીમાં $16.21 બિલિયન સુધી પહોંચવાનો અંદાજ છે. આંતરરાષ્ટ્રીય વીમા કંપનીઓ અને સ્થાનિક હોસ્પિટલો વચ્ચે ડેટાની આપ-લે હવે વધુ જટિલ બનશે. સરકાર કોઈપણ દેશમાં ડેટા ટ્રાન્સફર પર પ્રતિબંધ મૂકવાની સત્તા ધરાવે છે, જેનું ધ્યાન રાખવું હોસ્પિટલો માટે જરૂરી છે.
રોકાણકારો માટે ચેતવણી
આ કાયદાના અમલને કારણે ડેટા સિક્યોરિટી ઈન્ફ્રાસ્ટ્રક્ચર અને લીગલ ટીમ પાછળ કંપનીઓનો ખર્ચ વધશે. બાળકોના હેલ્થ રેકોર્ડ્સ માટે વાલીઓની સંમતિ જેવી પ્રક્રિયાઓ ઓપરેશનલ ખર્ચ વધારી શકે છે. Data Protection Board of India આ સમગ્ર પ્રક્રિયા પર નજર રાખશે. રોકાણકારોએ ખાસ જોવું પડશે કે કઈ હેલ્થકેર કંપનીઓ આ નવા Compliance ને કેટલી ઝડપથી અને કેટલી કાર્યક્ષમતા સાથે અપનાવે છે, કારણ કે તેની સીધી અસર તેમના પ્રોફિટ માર્જિન પર પડી શકે છે.
