Union Ministry of Law and Justice એ આખરે 'Mediation Council of India' (MCI) ની સ્થાપના કરી દીધી છે. આ પગલાનો મુખ્ય હેતુ કોર્ટમાં પેન્ડિંગ લાખો કેસોનો નિકાલ ઝડપથી લાવવાનો અને દેશમાં 'Ease of Doing Business' ને વેગ આપવાનો છે.
કેન્દ્રીય કાયદા મંત્રાલયે 27 ઓગસ્ટ, 2026 ના રોજ 'Mediation Act, 2023' હેઠળ Mediation Council of India (MCI) ની સ્થાપનાનું નોટિફિકેશન બહાર પાડ્યું છે. આ એક અત્યંત મહત્વપૂર્ણ પગલું છે, કારણ કે દેશની ડિસ્ટ્રિક્ટ કોર્ટમાં અત્યારે 32 મિલિયનથી વધુ કેસોનો ભરાવો જોવા મળી રહ્યો છે.
ઈકોનોમી માટે કેમ છે મહત્વનું?
રોકાણકારો અને કોર્પોરેટ જગત માટે આ સમાચાર રાહતરૂપ છે. ભારતમાં બિઝનેસ કરવામાં સૌથી મોટો અવરોધ કોન્ટ્રાક્ટના અમલીકરણ (Contract Enforcement) માં લાગતો સમય છે. જ્યારે કોમર્શિયલ વિવાદો વર્ષો સુધી કોર્ટમાં લટકે છે, ત્યારે કંપનીઓની વર્કિંગ કેપિટલ બ્લોક થઈ જાય છે. હવે મધ્યસ્થી (Mediation) દ્વારા વિવાદો ઉકેલાશે તો કંપનીઓ ઝડપથી આગળ વધી શકશે.
એડ-હોક સિસ્ટમનો અંત
અત્યાર સુધી ભારતમાં મધ્યસ્થીની પ્રક્રિયા ખૂબ જ અસ્પષ્ટ હતી, પરંતુ હવે MCI દ્વારા નવા નિયમો અને સ્ટાન્ડર્ડ્સ નક્કી કરવામાં આવશે. આનાથી સર્ટિફાઈડ પ્રોફેશનલ્સ તૈયાર થશે અને મધ્યસ્થી દ્વારા થયેલા કરારો વધુ કાયદાકીય મજબૂતી ધરાવશે.
અમલીકરણ પર નજર
જોકે, હાલમાં આ કાઉન્સિલ માત્ર કાગળ પર છે. તેની સફળતાનો સંપૂર્ણ આધાર તેના ચેરપર્સન અને અન્ય સભ્યોની નિમણૂક પર છે. જ્યાં સુધી સંપૂર્ણ લીડરશિપ ટીમ અને ઓપરેશનલ નિયમો નક્કી નથી થતા, ત્યાં સુધી આ સિસ્ટમ કાર્યરત નહીં થાય. હવે આગામી સમયમાં સરકાર તરફથી કઈ વ્યકિતઓની નિમણૂક થાય છે અને કેવા નિયમો આવે છે, તેના પર માર્કેટની ખાસ નજર રહેશે.