Income Tax Appellate Tribunal (ITAT) Bangalore એ ખેડૂતોના પક્ષમાં મોટો ચુકાદો આપ્યો છે. હવે માત્ર જટિલ એકાઉન્ટિંગ ન હોવાને કારણે ખેડૂતની આવકને ટેક્સ અધિકારીઓ નકારી શકશે નહીં. APMC ના વેચાણ બિલ અને જમીનના રેકોર્ડને આવકના પુરાવા તરીકે માન્યતા આપવામાં આવી છે.
બેંગલુરુની ITAT એ ખેડૂતોને મોટી રાહત આપતા જણાવ્યું છે કે, ખેતીની આવકને લઈને ટેક્સ વિભાગ દ્વારા કરવામાં આવતી કડક તપાસમાં હવે 'પ્રેક્ટિકલ' અભિગમ અપનાવવો પડશે. આ મામલો ત્યારે સામે આવ્યો જ્યારે એક ખેડૂતની બેંકમાં જમા થયેલી રોકડ રકમને ટેક્સ વિભાગે Income-tax Act, 1961 ની કલમ 69A હેઠળ 'અનએક્સપ્લેન્ડ ઇન્કમ' ગણાવી હતી.
ડોક્યુમેન્ટેશનનો વિવાદ
ટેક્સ વિભાગનો તર્ક હતો કે ખેડૂતે બીજ, મજૂરી અને અન્ય ખર્ચના કોઈ વિગતવાર હિસાબ કે કોર્પોરેટ સ્ટાઇલની એકાઉન્ટ બુક્સ જાળવી નથી. વિભાગે આ તમામ ડિપોઝિટને ટેક્સપાત્ર આવક ગણાવી દીધી હતી. જો કે, નાના ખેડૂતો જેઓ રોકડ અર્થતંત્ર અને APMC માર્કેટ યાર્ડમાં કામ કરે છે, તેમના માટે આ પ્રકારનું કોર્પોરેટ એકાઉન્ટિંગ રાખવું મુશ્કેલ હોય છે.
ITAT નો ચુકાદો
ટ્રિબ્યુનલે ટેક્સ વિભાગના વલણને ફગાવી દેતા સ્પષ્ટ કર્યું કે નાના ખેડૂતો પાસેથી અત્યંત જટિલ એકાઉન્ટિંગની અપેક્ષા રાખવી ગેરવાજબી છે. ટ્રિબ્યુનલે જમીનના રેકોર્ડ (RTC) અને APMC ના વેચાણ બિલોને મજબૂત પુરાવા તરીકે સ્વીકાર્યા છે. આ ચુકાદાને કારણે હવે અધિકારીઓ પૂરતા કારણ વગર ખેડૂતોની આવકને 'અનએક્સપ્લેન્ડ' જાહેર કરી શકશે નહીં.
ખેડૂતો માટે શીખ
આ ચુકાદો રાહતરૂપ છે, પરંતુ તેનો અર્થ એ નથી કે ખેડૂતોએ કોઈ પણ દસ્તાવેજો રાખવાની જરૂર નથી. ટ્રિબ્યુનલે એ પણ નોંધ્યું છે કે જો તમે પુરાવા ન આપી શકો, તો તમે મુશ્કેલીમાં મુકાઈ શકો છો. તેથી, ખેડૂતોએ નીચેની બાબતોનું ધ્યાન રાખવું જોઈએ:
- જમીનના રેકોર્ડ્સ: અદ્યતન જમીનના કાગળો (RTC) હંમેશા તૈયાર રાખવા.
- વેચાણ બિલો: APMC કે અન્ય માન્ય ખરીદદારો પાસેથી મળેલા વેચાણના બિલો સાચવી રાખવા.
- બેઝિક રેકોર્ડ: આવક અને ખર્ચનો પ્રાથમિક હિસાબ રાખવો હિતાવહ છે જેથી ઓડિટ સમયે કોઈ વાંધો ન આવે.