દિલ્હી હાઈ કોર્ટે એક મહત્વપૂર્ણ ચુકાદો આપ્યો છે કે હિન્દુ મેરેજ એક્ટ હેઠળ ડિવોર્સની મંજૂરી મળ્યા બાદ જો કોઈ પણ પક્ષ ડિવોર્સ ડિગ્રી સામે અપીલ કરે, તો ઇન્ટરમ મેન્ટેનન્સ (Interim Maintenance) આપવાનું ચાલુ રહેશે. આ નિર્ણય દ્વારા, અદાલતે સ્પષ્ટ કર્યું છે કે જ્યાં સુધી અપીલનો અંતિમ નિર્ણય ન આવે ત્યાં સુધી, આશ્રિત જીવનસાથીને નાણાકીય સુરક્ષા મળતી રહેશે.
કોર્ટના નિર્ણય પાછળનું તર્ક
દિલ્હી હાઈ કોર્ટે જણાવ્યું કે કાયદાકીય સિદ્ધાંત મુજબ, અપીલ એ મૂળ કેસનો જ એક ભાગ છે. જ્યાં સુધી અપીલનો અંતિમ નિર્ણય ન આવી જાય, ત્યાં સુધી કાનૂની લડાઈ સમાપ્ત ગણાતી નથી. આ જ કારણે, અદાલતે ઠરાવ્યું કે જ્યાં સુધી મામલો સંપૂર્ણપણે પતી ન જાય ત્યાં સુધી, મેન્ટેનન્સ ચૂકવવાની જવાબદારી ચાલુ રહેશે.
આ ખાસ કેસમાં, એક ફેમિલી કોર્ટે પતિને તેની ગ્રોસ સેલરીના 30% જેટલી રકમ પત્નીને ઇન્ટરમ મેન્ટેનન્સ તરીકે ચૂકવવાનો આદેશ આપ્યો હતો. ડિવોર્સ મંજૂર થયા બાદ, પતિએ દલીલ કરી હતી કે આ ચૂકવણી હવે બંધ થવી જોઈએ. પરંતુ, હાઈ કોર્ટે તેની દલીલ ફગાવી દીધી અને પતિના એમ્પ્લોયરને આદેશ આપ્યો કે જ્યાં સુધી અપીલનો નિર્ણય ન આવે ત્યાં સુધી, પત્નીના ખાતામાં 30% પગાર જમા કરવાનું ચાલુ રાખવામાં આવે.
કમાણી ક્ષમતા અંગેની દલીલો
સુનાવણી દરમિયાન, પતિએ પત્નીની પ્રોફેશનલ ક્વોલિફિકેશન અને તેની કમાણી કરવાની ક્ષમતા પર સવાલો ઉઠાવ્યા હતા. તેણે એવી દલીલ કરી હતી કે MBA ગ્રેજ્યુએટ હોવાને કારણે, પત્ની મેન્ટેનન્સ મેળવવા માટે હકદાર નથી. જોકે, હાઈ કોર્ટે આ દલીલોને ફગાવી દીધી. કોર્ટે નોંધ્યું કે પત્નીની કમાણી ક્ષમતાનું મૂલ્યાંકન પ્રારંભિક તબક્કામાં જ કરવામાં આવ્યું હતું. કોર્ટે સ્પષ્ટ કર્યું કે કોઈ વ્યક્તિની કમાણી કરવાની ક્ષમતા હોવા છતાં, જો તે હાલમાં નોકરી ન કરતી હોય અથવા આર્થિક રીતે સ્વતંત્ર ન હોય, તો પણ તેને મેન્ટેનન્સ મળવાથી આપોઆપ ગેરલાયક ઠેરવી શકાય નહીં.
નાણાકીય સુરક્ષા પર અસર
આ ચુકાદાને નાણાકીય રીતે આશ્રિત જીવનસાથીઓ માટે એક સુરક્ષા પગલા તરીકે જોવામાં આવી રહ્યું છે. કાયદાકીય નિષ્ણાતોના મતે, આ નિર્ણયનો અર્થ એ નથી કે દરેક પરિસ્થિતિમાં મેન્ટેનન્સ આપોઆપ મળશે. પરંતુ, તે એ વાતની પુષ્ટિ કરે છે કે અપીલ કોર્ટ પાસે આવા સહાયને લંબાવવાનો સ્પષ્ટ અધિકાર છે. તેનો મુખ્ય ઉદ્દેશ્ય એ છે કે લાંબી કાનૂની પ્રક્રિયા દરમિયાન કોઈ પણ જીવનસાથીને નાણાકીય સંસાધનો વિના છોડી દેવામાં ન આવે. અપીલ દરમિયાન નાણાકીય સ્થિતિ યથાવત જાળવી રાખીને, કોર્ટ એ સુનિશ્ચિત કરવા માંગે છે કે ભંડોળના અભાવે કાનૂની લડાઈ લડવાની ક્ષમતામાં અવરોધ ન આવે. આ નિર્ણયના તાત્કાલિક પરિણામો એ છે કે ફેમિલી કોર્ટ દ્વારા સ્થાપિત કરાયેલ ચૂકવણીની વ્યવસ્થા હાઈ કોર્ટ દ્વારા અંતિમ નિર્ણય ન આવે ત્યાં સુધી યથાવત રહેશે.