અમેરિકાના સ્ટેટ સેક્રેટરી માર્કો રુબિયોએ સ્પષ્ટ કર્યું છે કે યુક્રેનમાં Starlink સેવાઓ પર માત્ર SpaceX નું જ નિયંત્રણ છે. આ ખુલાસાથી સરકારી હસ્તક્ષેપની અગાઉની માન્યતાઓ ખોટી સાબિત થઈ છે અને સંરક્ષણ ક્ષેત્રે ખાનગી કંપનીઓ પર નિર્ભરતાનું જોખમ વધી ગયું છે.
સરકારી હસ્તક્ષેપની મર્યાદાઓ
અમેરિકાના સ્ટેટ સેક્રેટરી માર્કો રુબિયોએ સેટેલાઈટ કનેક્ટિવિટી અંગેની સ્થિતિ સ્પષ્ટ કરી છે. અત્યાર સુધી એવું માનવામાં આવતું હતું કે વ્હાઇટ હાઉસ મિલિટરી અને ડિફેન્સ ઓપરેશન્સ માટે આ સેવાનો ઉપયોગ કેવી રીતે થાય છે, તેમાં મોટી ભૂમિકા ભજવે છે. પરંતુ હવે સરકારે સ્પષ્ટ કર્યું છે કે SpaceX અને તેના વડા એલોન મસ્ક જ આ બાબતે સંપૂર્ણ નિર્ણય લે છે.
ખાનગી નિયંત્રણ અને વ્યૂહાત્મક જોખમ
સ્ટેટ ડિપાર્ટમેન્ટે તાજેતરમાં Starlink ની સર્વિસમાં જોવા મળેલી ધીમી ગતિને માત્ર એક 'કોમર્શિયલ મેટર' ગણાવી છે. આનો સીધો અર્થ એ છે કે અમેરિકન સરકાર આ ઓપરેશનલ નિર્ણયોથી પોતાને દૂર રાખી રહી છે. રોકાણકારો માટે આ એક મોટો સંકેત છે કે સંરક્ષણ જેવા મહત્વના ઈન્ફ્રાસ્ટ્રક્ચર માટે માત્ર એક જ ખાનગી કંપની પર નિર્ભર રહેવું એ મોટું 'સાર્વભૌમ જોખમ' (Sovereign Risk) પેદા કરે છે.
કિવની મુલાકાતે ગયેલા અમેરિકન પ્રતિનિધિમંડળના રિપોર્ટ્સ મુજબ, Starshield નેટવર્કમાં ખામીને કારણે ડેટા ટ્રાન્સમિશનની ઝડપ ઘટી હતી, જેનાથી હવાઈ હુમલાઓને ટ્રેક કરવામાં મુશ્કેલી પડી હતી. આ ઘટનાએ એ સાબિત કર્યું છે કે હાર્ડવેર અને નેટવર્કની મર્યાદાઓ સુરક્ષા પર સીધી અસર કરે છે.
ડિફેન્સ માર્કેટ પર અસર
આ ઘટના બાદ વિશ્વભરના દેશો હવે પોતાની સેટેલાઈટ સિસ્ટમ વિકસાવવા પર ભાર મૂકી રહ્યા છે. સંરક્ષણ ક્ષેત્રમાં હવે ખાનગી કંપનીઓના 'ટર્મ્સ ઓફ સર્વિસ' ને બદલે એવી ટેક્નોલોજીની માંગ વધી રહી છે જે યુદ્ધ જેવી સ્થિતિમાં અવિરત અને સુરક્ષિત સેવા આપી શકે.
હવે રોકાણકારો માટે સ્પેસ-ટેક અને એરોસ્પેસ સેક્ટરમાં એ કંપનીઓ પર નજર રાખવી જરૂરી બની છે જે સ્વતંત્ર સેટેલાઈટ ઈન્ફ્રાસ્ટ્રક્ચર બનાવી રહી છે. ભવિષ્યમાં મિલિટરી કોન્ટ્રાક્ટ્સમાં વધુ કડક 'સર્વિસ લેવલ એગ્રીમેન્ટ્સ' (SLA) જોવા મળી શકે છે જેથી મહત્વના સમયે નેટવર્ક થ્રોટલિંગ જેવી સમસ્યાઓ નિવારી શકાય.