નેપાળના વિદેશ મંત્રી શિશિર ખનાલે ભારતીય કંપનીઓને હાઈડ્રોપાવર અને ડિજિટલ ઇન્ફ્રાસ્ટ્રક્ચરમાં મોટા પાયે રોકાણ કરવા આમંત્રણ આપ્યું છે. આ પહેલનો મુખ્ય ઉદ્દેશ્ય બંને દેશો વચ્ચેના આર્થિક સંબંધોને મજબૂત કરવાનો અને સીમાપાર વેપારને વેગ આપવાનો છે.
નેપાળ હવે ભારતીય મૂડીને આકર્ષવા માટે આક્રમક રણનીતિ અપનાવી રહ્યું છે. વિદેશ મંત્રી શિશિર ખનાલે સ્પષ્ટ કર્યું છે કે નેપાળ હવે માત્ર રાજદ્વારી સંબંધો પૂરતું સીમિત નહીં રહે, પરંતુ પ્રાઈવેટ સેક્ટરને આર્થિક વિકાસના એન્જિન તરીકે ઉપયોગ કરશે. વર્તમાન આંકડાઓ મુજબ, ભારત નેપાળના વિદેશી વેપારનો 60% હિસ્સો ધરાવે છે અને નેપાળની 80% નિકાસ ભારત તરફ થાય છે, જે આ સંબંધોની ઊંડાઈ દર્શાવે છે.
ઊર્જા ક્ષેત્ર પર વિશેષ ભાર
નેપાળ પાસે હાઈડ્રોપાવરની વિપુલ ક્ષમતા છે, જે હજુ સુધી પૂર્ણપણે વિકસિત થઈ નથી. પ્લાન મુજબ, નેપાળમાં વધારાની વીજળી ઉત્પન્ન કરી તેને ભારતની પાવર ગ્રીડમાં ટ્રાન્સમિટ કરવામાં આવશે, જ્યાં માંગ સતત વધી રહી છે. ભારતીય કંપનીઓ પહેલેથી જ ઘણા પ્રોજેક્ટ્સમાં સામેલ છે, પરંતુ હવે રેગ્યુલેટરી અડચણો દૂર કરીને કામને ઝડપી બનાવવા પર ભાર મૂકવામાં આવી રહ્યો છે.
ડિજિટલ પેમેન્ટ અને ટુરિઝમ
ડિજિટલ ટ્રાન્ઝેક્શનને સરળ બનાવવા માટે UPI ઇન્ટિગ્રેશન પર કામ ચાલી રહ્યું છે. આનાથી માત્ર નાણાકીય વ્યવહાર જ નહીં, પરંતુ ટુરિઝમ અને વેપારના ખર્ચમાં પણ ઘટાડો થશે. ડિજિટલ ફ્રેમવર્ક અપનાવવાથી સરકારી વહીવટી બોજ ઘટશે તેવી આશા છે.
રોકાણકારોએ શું ધ્યાન રાખવું?
જોકે, આ તકોની સાથે કેટલાક જોખમો પણ છે. ભૂતકાળમાં રાજકીય અસ્થિરતા, જમીન સંપાદનમાં વિલંબ અને નિયમોમાં અનિશ્ચિતતા જેવા પડકારો પ્રોજેક્ટની કિંમત અને સમયમર્યાદાને અસર કરતા આવ્યા છે. રોકાણકારોએ ખાસ કરીને પ્રોજેક્ટના અમલીકરણ, ટ્રાન્સમિશન લાઇનનું નિર્માણ અને નેપાળની સરકારી નીતિઓમાં સાતત્ય જળવાઈ રહે છે કે કેમ, તે બાબતો પર નજર રાખવી જોઈએ.