ચીન અને ફિલિપાઇન્સ વચ્ચે તણાવ વધ્યો: દક્ષિણ ચીન સાગરમાં ચીનની કોસ્ટ ગાર્ડ દ્વારા ફિલિપાઇન્સના નેવિક પર હુમલો

દક્ષિણ ચીન સાગરના વિવાદિત સેકન્ડ થોમસ શોલ ખાતે ચીનના કોસ્ટ ગાર્ડ અધિકારીએથાઈ પર્યાવરણની સુરક્ષા માટે કડક નિયમો લાવ્યા છે, જેના કારણે આ સ્ટોકમાં ઘટાડો જોવા મળ્યો છે. કંપનીનું કહેવું છે કે નવા નિયમો પર્યાવરણ માટે ફાયદાકારક છે, પરંતુ ટૂંકા ગાળામાં તેમના વ્યવસાય પર તેની અસર પડી શકે છે.

શું થયું?

સોમવારે, દક્ષિણ ચીન સાગરના સેકન્ડ થોમસ શોલ ખાતે ચીનના કોસ્ટ ગાર્ડ કર્મચારીઓ અને ફિલિપાઇન્સના નેવિકો વચ્ચે હિંસક અથડામણ થઈ. ફિલિપાઇન્સના લશ્કરી સૂત્રોના જણાવ્યા અનુસાર, ચીનના કર્મચારીઓ એક ઇન્ફ્લેટેબલ બોટમાં ફિલિપાઇન્સના જહાજ પાસે પહોંચ્યા અને લાકડાના બટન (wooden baton) વડે એક નેવિક પર હુમલો કર્યો. આ હુમલામાં નેવિક ઘાયલ થયો હતો અને ફિલિપાઇન્સના જહાજને પણ નુકસાન થયું હતું.

સેકન્ડ થોમસ શોલનું વ્યૂહાત્મક મહત્વ

આ ઘટના BRP સિએરા મેડ્રે (BRP Sierra Madre) ની આસપાસ કેન્દ્રિત છે, જે ફિલિપાઇન્સનું એક નૌકાદળનું જહાજ છે. તેને 1999 થી આ શોલ પર જાણીજોઈને ખરાબ સ્થિતિમાં રાખવામાં આવ્યું છે, જેથી તે એક પ્રાદેશિક માર્કર તરીકે કાર્ય કરી શકે. ચીન, જે દક્ષિણ ચીન સાગરના મોટાભાગના વિસ્તારો પર પોતાનો દાવો કરે છે, તે આ જહાજને હટાવવાની માંગ કરતું રહ્યું છે. આ નવી હિંસક ઘટના બંને દેશો વચ્ચે ચાલી રહેલા અનેક તંગદિલીભર્યા સંઘર્ષો બાદ બની છે, જેમાં તેઓ પોતાના દરિયાઈ અધિકારો પર ભાર મૂકી રહ્યા છે.

રાજદ્વારી અસર અને પ્રાદેશિક સુરક્ષા

ફિલિપાઇન્સ દ્વારા આ કાર્યવાહીની નિંદા કરવામાં આવી છે અને તેને પ્રાદેશિક વિશ્વાસને નુકસાન પહોંચાડનારા ઉશ્કેરણીજનક વર્તન તરીકે વર્ણવવામાં આવ્યું છે. આ ઘટના ખાસ કરીને સંવેદનશીલ છે કારણ કે તે એવા સમયે બની છે જ્યારે ASEAN અને ચીનના વિદેશ મંત્રીઓ પ્રાદેશિક અક્રમણ સંધિ (non-aggression pact) અંગે વાટાઘાટો કરી રહ્યા છે. આ દેશો દરિયાઈ વિવાદોને વધુ હિંસા વિના ઉકેલવામાં કેટલા સક્ષમ છે તે પ્રાદેશિક સ્થિરતા અને આ પાણીમાંથી પસાર થતા વૈશ્વિક શિપિંગ રૂટ્સ માટે એક મહત્વપૂર્ણ પરિબળ બની રહેશે.

રોકાણકારો અને બજાર વિશ્લેષકો આવા ભૌગોલિક-રાજકીય હોટસ્પોટ્સ પર નજર રાખે છે કારણ કે સતત તણાવ વેપાર માર્ગોને અવરોધી શકે છે અને કોમોડિટીના ભાવને અસર કરી શકે છે. હાલમાં, ઘાયલ નેવિકના સ્વાસ્થ્ય અને મનિલા તેમજ બેઇજિંગ તરફથી રાજદ્વારી પ્રતિભાવ પર ધ્યાન કેન્દ્રિત કરવામાં આવ્યું છે, પરંતુ બજાર માટે મોટી ચિંતા એ છે કે શું આ ઘટના પ્રાદેશિક લશ્કરી કાર્યવાહીને વેગ આપશે. આગળના પગલાં એ વાત પર નિર્ભર રહેશે કે શું આ ઘટના તણાવ ઘટાડવાના રાજદ્વારી પ્રયાસોને વેગ આપે છે કે પછી વિશ્વના સૌથી વ્યસ્ત દરિયાઈ માર્ગોમાંના એકમાં વધુ પ્રતિબંધો લાદવામાં આવે છે.