કેશલેસ હેલ્થ ઈન્સ્યોરન્સ એ માત્ર પેમેન્ટ સેટલમેન્ટની એક રીત છે, ફૂલ પેમેન્ટની ગેરંટી નથી. ડિસ્ચાર્જ સમયે નોન-મેડિકલ ખર્ચ અને રૂમ રેન્ટ જેવા કારણોસર તમારે ખિસ્સામાંથી રકમ ચૂકવવી પડી શકે છે.
ઘણા લોકો માને છે કે 'કેશલેસ' હેલ્થ ઈન્સ્યોરન્સ એટલે હોસ્પિટલનું બધું જ ખર્ચ વીમા કંપની ઉઠાવશે. વાસ્તવમાં, કેશલેસ માત્ર એક સુવિધા છે જે વીમા કંપની અને હોસ્પિટલ વચ્ચે સીધા પેમેન્ટ સેટલમેન્ટની પ્રક્રિયા સરળ બનાવે છે. જોકે, આ સુવિધા ફક્ત તે જ ખર્ચ માટે લાગુ પડે છે જે તમારી પોલિસીમાં કવર થતા હોય.
બિલિંગ કાઉન્ટર પર છુપાયેલા ખર્ચ
ડિસ્ચાર્જ વખતે દર્દીઓને ઘણીવાર આંચકો લાગે છે જ્યારે તેમને ખબર પડે છે કે વીમા કંપનીએ અમુક વસ્તુઓ માટે પૈસા ચૂકવવાનો ઇનકાર કર્યો છે. આમાં ગ્લવ્ઝ, માસ્ક, PPE કિટ્સ, એડમિનિસ્ટ્રેટિવ ચાર્જિસ અને રજીસ્ટ્રેશન ફી જેવી બાબતોનો સમાવેશ થાય છે. આ 'નોન-પેયબલ' આઈટમ્સ હોવાથી તમારે જાતે ચૂકવણી કરવી પડે છે.
રૂમ રેન્ટ કેપ અને પોલિસી લિમિટ
પોલિસીમાં રૂમ રેન્ટની મર્યાદા (જેમ કે 1% સમ ઈન્સ્યોર્ડ) નક્કી હોય છે. જો તમે તેનાથી મોંઘા રૂમમાં રહો, તો વીમા કંપની 'પ્રપોશનેટ ડિડક્શન' (Proportionate Deduction) રૂલ લાગુ કરે છે. આ નિયમ હેઠળ સર્જન ફી કે દવાઓના ખર્ચમાં પણ તે જ રેશિયોમાં ઘટાડો કરવામાં આવે છે, જેના કારણે અંતિમ બિલ વધી જાય છે.
એડમિશન સમયે ડિપોઝિટ
ઘણી હોસ્પિટલ કેશલેસ હોવા છતાં એડમિશન વખતે ડિપોઝિટ માંગે છે. વીમા કંપની દ્વારા મંજૂર કરાયેલી રકમ અને અંતિમ બિલ વચ્ચે તફાવત આવે તો હોસ્પિટલ તે રકમ દર્દી પાસેથી વસૂલે છે.
અગાઉથી શું તપાસવું?
આર્થિક તણાવથી બચવા માટે તમારી પોલિસીમાં રહેલા 'કો-પેમેન્ટ' (Co-payment) અને 'ડિડક્ટિબલ્સ' (Deductibles) વિશે અગાઉથી જાણી લેવું જરૂરી છે. કેશલેસ સુવિધા હોવા છતાં, હંમેશા ઈમરજન્સી ફંડ તૈયાર રાખવું હિતાવહ છે.