Whalesbook
ભારતમાં રેકોર્ડ ડિલિવરી અને યુરોપમાં સુધારાથી પ્રોફિટમાં 9 ગણો વધારો
Tata Steel એ નાણાકીય વર્ષ 2026ના ત્રીજા ક્વાર્ટર (ડિસેમ્બર ક્વાર્ટર) માટે તેના એકીકૃત નેટ પ્રોફિટમાં 9 ગણો વધારો નોંધાવ્યો છે. ક્વાર્ટર દરમિયાન કંપનીનો નેટ પ્રોફિટ ₹2,730.37 કરોડ રહ્યો, જ્યારે ગયા વર્ષે આ સમયગાળા દરમિયાન તે માત્ર ₹295.49 કરોડ હતો. કંપનીની ઓપરેશન્સમાંથી આવક પણ વધીને ₹57,002 કરોડ થઈ છે, જે ગયા વર્ષના ₹53,548 કરોડ કરતાં વધુ છે [cite: SOURCE A].
આ ઉત્કૃષ્ટ નાણાકીય પરિણામો પાછળ મુખ્ય કારણ ભારતીય કામગીરીનું મજબૂત પ્રદર્શન રહ્યું. ભારતમાં કંપનીની ડિલિવરી પ્રથમ વખત 6 મિલિયન ટનના રેકોર્ડ સ્તરે પહોંચી. આ સિદ્ધિ કલિંગનગર ફેઝ II પ્લાન્ટના અપગ્રેડને કારણે શક્ય બની. એકંદરે, કંપનીની કન્સોલિડેટેડ ડિલિવરી 8.21 મિલિયન ટન રહી, જે ગયા વર્ષના 7.72 મિલિયન ટન કરતાં વધારે છે. ખાસ કરીને, નેધરલેન્ડ્સની કામગીરીએ પણ સકારાત્મક વળાંક લીધો છે. અગાઉ ₹9 કરોડના નકારાત્મક EBITDA થી હવે ₹570 કરોડનો હકારાત્મક EBITDA નોંધાયો છે, જે યુરોપિયન બજારોમાં સફળ પુનપ્રાપ્તિ દર્શાવે છે [cite: SOURCE A]. વર્લ્ડ સ્ટીલ એસોસિએશનના અંદાજ મુજબ, 2026માં વૈશ્વિક સ્ટીલની માંગમાં **1.3%**નો સુધારો થવાની ધારણા છે, જે સમગ્ર સેક્ટર માટે હકારાત્મક સંકેત છે.
UK કામગીરીમાં નુકસાન અને મોટા કેપિટલ ખર્ચનો બોજ
આ પ્રોત્સાહક પરિણામો છતાં, Tata Steel ની યુકે (UK) કામગીરી સતત પડકારરૂપ બની રહી છે. નુકસાન ઘટાડવાના પ્રયાસો, જેમાં બ્લાસ્ટ ફર્નેસ બંધ કરવા અને કર્મચારીઓની સંખ્યા ઘટાડવાનો સમાવેશ થાય છે, તે હજુ સુધી નકારાત્મક વલણને ઉલટાવી શક્યા નથી. ડિસેમ્બર ક્વાર્ટરમાં UK બિઝનેસનો EBITDA ₹742 કરોડ નકારાત્મક રહ્યો, જે ગયા વર્ષના સમાન ગાળાના ₹730 કરોડના નુકસાન કરતાં થોડો વધારે છે [cite: SOURCE A]. યુકેમાં ઊર્જાના ઊંચા ખર્ચ, જે ફ્રાન્સ અને જર્મની જેવા દેશો કરતાં 25% સુધી વધુ હોઈ શકે છે, તેના કારણે બ્રિટિશ સ્ટીલ ઉત્પાદકોને વાર્ષિક અંદાજે £117 મિલિયનનો વધારાનો ખર્ચ થાય છે. આ ઉપરાંત, યુરોપિયન યુનિયનની સંભવિત 50% ટેરિફ વધારા જેવા સંરક્ષણાત્મક પગલાં UK સ્ટીલ ઉદ્યોગ માટે ગંભીર ખતરો ઉભો કરી શકે છે, જે EU પર નિકાસ માટે વધુ નિર્ભર છે.
કંપનીએ તેના મોટા કેપિટલ એક્સપેન્ડિચર (Capex) પ્રોગ્રામ ચાલુ રાખ્યો છે. ક્વાર્ટર દરમિયાન ₹3,291 કરોડ અને FY26 ના પ્રથમ નવ મહિનામાં ₹10,370 કરોડનું રોકાણ કરવામાં આવ્યું. આ મોટા ખર્ચાઓ છતાં, કંપનીએ ત્રિમાસિક ધોરણે ₹5,206 કરોડનો ચોખ્ખો દેવો ઘટાડ્યો છે, જેનાથી કુલ ચોખ્ખો દેવો ઘટીને ₹81,834 કરોડ થયો છે [cite: SOURCE A]. ફેબ્રુઆરી 2026ની શરૂઆતમાં, Tata Steel નું માર્કેટ કેપિટલાઇઝેશન આશરે ₹2.46 ટ્રિલિયન હતું.
વેલ્યુએશન અને બજારની ધારણા
Tata Steel નો પાછલા બાર મહિના (TTM) નો પ્રાઇસ-ટુ-અર્નિંગ (P/E) રેશિયો આશરે 33.5 થી 37.5ની રેન્જમાં છે. આ વેલ્યુએશન તેને ભારતીય સ્ટીલ સેક્ટરમાં સ્પર્ધાત્મક બનાવે છે, જોકે તેના નજીકના હરીફ JSW Steel નો TTM P/E રેશિયો 37-67ની રેન્જમાં છે અને માર્કેટ કેપિટલાઇઝેશન લગભગ ₹3 ટ્રિલિયન છે. સ્ટીલ ઓથોરિટી ઓફ ઇન્ડિયા (SAIL) વધુ વાજબી વેલ્યુએશન આપે છે, જેનો P/E રેશિયો 21-33ની રેન્જમાં અને માર્કેટ કેપિટલાઇઝેશન આશરે ₹66,555 કરોડ છે. Tata Steel નો રિટર્ન ઓન ઇક્વિટી (ROE) આશરે 14.71% નોંધાયો છે, જોકે કેટલાક અહેવાલોમાં આ આંકડો ઓછો દર્શાવવામાં આવ્યો છે. છેલ્લા પાંચ વર્ષમાં કંપનીની સેલ્સ ગ્રોથ 9.34% અને છેલ્લા ત્રણ વર્ષમાં ROE 6.23% રહી છે, જે કેટલાક વિશ્લેષકો માટે ચિંતાનો વિષય છે.
એનાલિસ્ટ્સનો મત મિશ્ર છે. કેટલાક બ્રોકરેજ રિપોર્ટ્સમાં 'Buy' રેટિંગ અપાયું છે અને **18-19%**ના અપસાઇડની સંભાવના દર્શાવવામાં આવી છે. ઘરેલું બ્રોકરેજને ગયા વર્ષના નીચા બેઝને કારણે Q3 FY26 માં નોંધપાત્ર નફા વૃદ્ધિની અપેક્ષા હતી, જે 200-600% સુધીની હતી. ટેકનિકલ દ્રષ્ટિએ, Tata Steel બુલિશ રેટિંગ ધરાવે છે, છેલ્લા એક વર્ષમાં **+46.63%**નું વળતર આપ્યું છે (4 ફેબ્રુઆરી, 2026 સુધીમાં).
જોખમો અને ભવિષ્યની દિશા
ચાલુ નાણાકીય વર્ષમાં **7-8%**ની મધ્યમ માંગ વૃદ્ધિની અપેક્ષા છે. જોકે, વૈશ્વિક સ્તરે નરમ ભાવ અને ચીનમાંથી થતી ઊંચી નિકાસને કારણે માર્જિન 12.5% આસપાસ સ્થિર રહેવાની ધારણા છે [cite: SOURCE A]. Tata Steel નો ભારતમાં ક્ષમતા વિસ્તરણ અને મૂલ્ય-વર્ધિત ઉત્પાદનો પર ધ્યાન કેન્દ્રિત કરવું, તેમજ ખર્ચ ઘટાડવાની પહેલ, તેને આ પરિસ્થિતિઓમાં નેવિગેટ કરવામાં મદદ કરશે. UK કામગીરીમાં સતત નુકસાન અને યુરોપિયન યુનિયનના નવા કાર્બન બોર્ડર એડજસ્ટમેન્ટ મિકેનિઝમ (CBAM) જેવા પરિબળો પડકારરૂપ બની શકે છે. આયાત સ્પર્ધા અને વૈશ્વિક વેપાર નીતિઓમાં ફેરફારો પર કંપનીનું પ્રદર્શન નિર્ભર રહેશે.