ચીને ટનલ બોરિંગ મશીન (TBM) ના એક્સપોર્ટ પર નવા નિયંત્રણો મૂક્યા છે, પરંતુ ભારત માટે ચિંતાની કોઈ વાત નથી. જર્મન ટેકનોલોજી અને BEML ના લોકલ પ્રોડક્શનને કારણે ભારત આ જોખમમાંથી બહાર છે.
ચીને ૧૮ નવેમ્બરથી ટનલ બોરિંગ મશીનો (TBM) ના નિકાસ માટે કડક લાયસન્સિંગ નિયમો લાગુ કર્યા છે, જેનાથી વૈશ્વિક સ્તરે ઇન્ફ્રાસ્ટ્રક્ચર કંપનીઓની ચિંતા વધી છે. જોકે, ભારતના મેટ્રો અને રેલ પ્રોજેક્ટ્સ પર તેની ખાસ અસર નહીં પડે, કારણ કે ભારત મોટાભાગે યુરોપિયન એન્જિનિયરિંગ પર નિર્ભર છે.
જર્મન એન્જિનિયરિંગનો દબદબો
ભારતના ઇન્ફ્રાસ્ટ્રક્ચર સેક્ટરમાં જર્મન કંપનીઓનું વર્ચસ્વ છે. અગ્રણી મેન્યુફેક્ચરર Herrenknecht વર્ષ ૨૦૦૭ થી ચેન્નાઈમાં પ્લાન્ટ ચલાવે છે. ભારતમાં વપરાતા કુલ TBM માંથી લગભગ ૫૦% મશીનો જર્મન મેડ છે. ચીની મશીનો સસ્તા હોવા છતાં, ભારતીય કોન્ટ્રાક્ટરો તેની મજબૂતી અને ઓછા મેન્ટેનન્સને કારણે જર્મન મશીનોને પ્રાથમિકતા આપે છે. ચેન્નાઈ મેટ્રોમાં અત્યારે ૧૦ જર્મન મશીનો કાર્યરત છે.
BEML ની મોટી તૈયારી
ભારત હવે વિદેશી આયાત પર નિર્ભરતા ઘટાડવા પર ધ્યાન આપી રહ્યું છે. ૨૦૨૫ થી ૨૦૩૫ વચ્ચે ભારતમાં ૩૪૦ TBM ની માંગ રહેવાનું અનુમાન છે. એક મશીનની કિંમત ₹૮૦ કરોડથી ₹૮૦૦ કરોડ સુધી હોય છે, જે વિદેશી મુદ્રાના ભંડાર પર મોટો બોજ છે. આ સ્થિતિને પહોંચી વળવા સરકારી કંપની BEML ને દેશી ડિઝાઈન વિકસાવવાની જવાબદારી સોંપવામાં આવી છે.
રોકાણકારો માટે BEML ની કામગીરી પર નજર રાખવી ખૂબ જરૂરી છે. જો આ કંપની સફળતાપૂર્વક સ્વદેશી ટેકનોલોજીનું નિર્માણ કરશે, તો માત્ર આયાત ખર્ચ જ નહીં ઘટે, પરંતુ ભવિષ્યના રેલ અને મેટ્રો પ્રોજેક્ટ્સમાં પણ મોટો ફાયદો થશે.