ભારતના જેમ્સ અને જ્વેલરી એક્સપોર્ટમાં મોટો ઘટાડો, પણ સિલ્વર અને પ્લેટિનમ ચમક્યા!

નિકાસમાં તેજી-મંદીનો અનોખો માહોલ

એપ્રિલ 2026 માં, ભારતના જેમ્સ અને જ્વેલરી ક્ષેત્રની નિકાસ (Exports) વાર્ષિક ધોરણે 9.07% ઘટીને $2.45 બિલિયન (₹20,952 કરોડ) પર પહોંચી ગઈ છે. આ સાથે, આયાત (Imports) પણ 9.54% ઘટીને $2.03 બિલિયન રહી છે. ઉદ્યોગ જગતના નિષ્ણાતો માને છે કે વૈશ્વિક આર્થિક મંદી, કિંમતોમાં અસ્થિરતા અને ભૂ-રાજકીય તણાવને કારણે ખરીદદારોમાં સાવચેતીનો માહોલ છે. જોકે, આંકડા એક મોટો વિભાજન દર્શાવે છે.

સિલ્વર અને પ્લેટિનમની ધમાકેદાર તેજી

આંકડા મુજબ, સિલ્વર જ્વેલરીની નિકાસમાં તો ચાર ગણો એટલે કે 268.38% નો જંગી વધારો થયો છે અને તે $268.38 મિલિયન પર પહોંચી ગઈ છે. આ તેજીનું મુખ્ય કારણ તેની પોષણક્ષમતા અને આધુનિક ડિઝાઇન્સ છે. તેવી જ રીતે, પ્લેટિનમ જ્વેલરીની નિકાસ પણ 90.29% વધીને $22.10 મિલિયન રહી છે. વિકસિત બજારોમાંથી આધુનિક ડિઝાઇન્સની માંગ વધતાં પ્લેટિનમને પણ સારો પ્રતિસાદ મળ્યો છે.

ગોલ્ડ અને ડાયમંડ સેગમેન્ટમાં મોટો ઘટાડો

બીજી તરફ, પરંપરાગત રીતે મજબૂત ગણાતા સેગમેન્ટમાં ઘટાડો જોવા મળ્યો છે. કટ અને પોલિશ્ડ ડાયમંડની નિકાસ 19.65% ઘટીને $890.91 મિલિયન રહી છે, જે વૈશ્વિક સ્તરે ઓછી માંગ અને ઇન્વેન્ટરી એડજસ્ટમેન્ટને કારણે છે. પ્લેન ગોલ્ડ જ્વેલરીની નિકાસમાં તો 47.06% નો મોટો ઘટાડો નોંધાયો છે અને તે $341.08 મિલિયન પર આવી ગઈ છે. સોનાની ઊંચી કિંમતો અને ગ્રાહકોની ખરીદ શક્તિ ઘટવાને કારણે આ સ્થિતિ સર્જાઈ છે. કુલ ગોલ્ડ જ્વેલરીની નિકાસ 21.77% ઘટીને $841.54 મિલિયન રહી, જોકે સ્ટડેડ ગોલ્ડ જ્વેલરીની નિકાસમાં 16.02% નો વધારો જોવા મળ્યો છે.

વૈશ્વિક પરિબળો અને ગ્રાહક પસંદગીમાં ફેરફાર

આ ઘટાડા પાછળ વૈશ્વિક આર્થિક અનિશ્ચિતતા, ઊંચો ફુગાવો અને યુ.એસ. સહિતના દેશોમાં સંભવિત રીતે વધતાં વ્યાજ દરો મુખ્ય કારણો છે. મધ્ય પૂર્વમાં તણાવને કારણે પણ ગ્રાહકોની ખરીદી ક્ષમતા પર અસર થઈ છે. સોનાની કિંમતોમાં થયેલો મોટો ઉછાળો (જે મે 2026 સુધીમાં $4,700 પ્રતિ ઔંસની આસપાસ હતી) પણ ગોલ્ડ જ્વેલરીને મોંઘી બનાવી રહી છે. તેનાથી વિપરીત, સોના અને પ્લેટિનમ વચ્ચેના ભાવ તફાવતને કારણે પ્લેટિનમ 'વેલ્યૂ લક્ઝરી' ખરીદનારાઓ માટે વધુ આકર્ષક વિકલ્પ બની ગયું છે.

ભવિષ્યની સંભાવનાઓ અને જોખમો

ભારતીય જેમ્સ અને જ્વેલરી સેક્ટર લાંબા ગાળે વૃદ્ધિની અપેક્ષા રાખે છે, જે 2030 સુધીમાં $130 બિલિયન સુધી પહોંચી શકે છે. FY 2025-26 માટે કુલ નિકાસ $27.72 બિલિયન રહી હતી, જે ડોલર ટર્મમાં નજીવો 3.32% ઘટાડો દર્શાવે છે. જોકે, ટૂંકા અને મધ્યમ ગાળામાં વૈશ્વિક મંદી, ઊંચા સોનાના ભાવ અને બદલાતી ગ્રાહક પસંદગી જેવા પડકારો યથાવત રહેશે. Titan Company અને Kalyan Jewellers જેવી મોટી કંપનીઓના મૂલ્યાંકન (Valuation) તેમની લાંબા ગાળાની સંભાવનાઓ દર્શાવે છે.