ભારતમાં સ્ટીલના ભાવમાં સતત ત્રીજા મહિને વધારો જોવા મળ્યો છે. તાજેતરમાં પ્રતિ ટન **₹2,700** સુધીનો વધારો ઝીંકાયો છે, જેના કારણે હોટ રોલ્ડ કોઇલ (HRC) નો ભાવ **₹64,700** પર પહોંચી ગયો છે.
ભારતીય બજારમાં ઓક્ટોબર મહિનામાં સ્ટીલના ભાવમાં તેજીનો સિલસિલો યથાવત છે. સ્ટીલ ઉત્પાદકોએ પ્રતિ ટન ₹2,000 થી ₹2,700 સુધીનો ભાવ વધારો કર્યો છે, જેથી બેન્ચમાર્ક હોટ રોલ્ડ કોઇલ (HRC) નો ભાવ ₹64,700 ની સપાટીએ પહોંચી ગયો છે. આ આંકડા વર્ષ 2022 પછીની એટલે કે છેલ્લા ચાર વર્ષની ઊંચાઈની નજીક છે.
ભાવ વધારાનું મુખ્ય કારણ?
આ તેજી પાછળનું મુખ્ય કારણ આયાતી કોકિંગ કોલસા અને થર્મલ કોલસાના વધતા ભાવ છે. સ્ટીલના ઉત્પાદનમાં આ કાચો માલ ખૂબ મહત્વનો હોય છે, અને વૈશ્વિક બજારમાં આવતી અસ્થિરતા સીધી અસર ઉત્પાદન ખર્ચ પર કરે છે. આ ઉપરાંત, કેટલીક સ્ટીલ મિલોમાં મેન્ટેનન્સ માટે પ્લાન્ટ બંધ રહેવાથી સ્થાનિક સ્તરે સપ્લાય ઘટી છે, જેનો લાભ લઈને ઉત્પાદકો ભાવ વધારી રહ્યા છે.
ડિમાન્ડ અને નાણાકીય સ્થિતિ
સરકારના ઇન્ફ્રાસ્ટ્રક્ચર પ્રોજેક્ટ્સ, રિયલ એસ્ટેટ અને ઓટોમોબાઈલ સેક્ટરની મજબૂત માંગને કારણે સ્ટીલનો વપરાશ વર્ષ 2026 સુધીમાં અંદાજે 7.9% વધવાની શક્યતા છે. Tata Steel અને JSW Steel જેવી દિગ્ગજ કંપનીઓ આ માંગના આધારે તેમના વોલ્યુમ જાળવી રાખવામાં સફળ રહી છે.
જોકે, રોકાણકારો માટે ચિંતાનો વિષય એ છે કે વધતા ભાવની સામે કંપનીઓ તેમના માર્જિન કેવી રીતે ટકાવી રાખશે. એનાલિસ્ટ્સના મતે, FY2027 માં સેક્ટરનું ડેટ-ટુ-ઓપરેટિંગ પ્રોફિટ રેશિયો અંદાજે 3.0x સુધી પહોંચી શકે છે. કાચા માલના ઊંચા ભાવ અને ઉર્જાનો ખર્ચ કંપનીઓના નફા પર દબાણ લાવી શકે છે.
જોખમો અને આઉટલુક
સ્ટીલ સેક્ટર સાયક્લિકલ છે. જો ચોમાસા પછી સ્થાનિક માંગ ઘટે અથવા સસ્તા આયાતી સ્ટીલનું પ્રમાણ વધે, તો કંપનીઓ માટે આ ભાવ જાળવી રાખવા મુશ્કેલ બની શકે છે. આ સાથે ચીનના બજારમાં જોવા મળતી નરમાઈ પણ વૈશ્વિક સ્ટીલના ભાવ પર અસર કરી શકે છે. આગામી ક્વાર્ટરના પરિણામોમાં કંપનીઓ ખર્ચના વધારાને કેવી રીતે હેન્ડલ કરે છે, તેના પર રોકાણકારોની નજર રહેશે.