સરકારે સ્ટીલ સેક્ટર માટે એક મહત્વપૂર્ણ ડ્રાફ્ટ પોલિસી રજૂ કરી છે, જેમાં વર્ષ **2047** સુધીમાં દેશની ક્રૂડ સ્ટીલ ઉત્પાદન ક્ષમતાને વધારીને **604 મિલિયન ટન** સુધી લઈ જવાનું લક્ષ્ય રાખવામાં આવ્યું છે.
ઉત્પાદન ક્ષમતામાં મોટો ઉછાળો
હાલમાં ભારતની સ્ટીલ ઉત્પાદન ક્ષમતા આશરે 220 મિલિયન ટન છે, જેને આગામી બે દાયકામાં ત્રણ ગણી વધારીને 604 મિલિયન ટન કરવાની સરકારની મહત્વાકાંક્ષા છે. આ વ્યૂહરચના પાછળનો મુખ્ય હેતુ દેશના ઈન્ફ્રાસ્ટ્રક્ચર અને મેન્યુફેક્ચરિંગ સેક્ટરને મજબૂત કરવાનો છે.
ગ્રીન ટેકનોલોજી અને પર્યાવરણ
સ્ટીલ મિનિસ્ટ્રીએ કાર્બન ઉત્સર્જન ઘટાડવા પર ખાસ ભાર મૂક્યો છે. હાલમાં પ્રતિ ટન સ્ટીલ દીઠ કાર્બન ઉત્સર્જન 2.54 ટન છે, જેને 2047 સુધીમાં ઘટાડીને 1.54 ટન પર લાવવાનું લક્ષ્ય છે. આ માટે કંપનીઓએ નવી અને ક્લીન ટેકનોલોજીમાં મોટું રોકાણ કરવું પડશે.
કાચા માલની સુરક્ષા અને પડકારો
આટલા વિશાળ ઉત્પાદન માટે 772 મિલિયન ટન આયર્ન ઓર અને 236 મિલિયન ટન કોકિંગ કોલની વાર્ષિક જરૂરિયાત પડશે. હાલમાં ભારત કોકિંગ કોલ માટે 92% જેટલું આયાત પર નિર્ભર છે, જે વૈશ્વિક ભાવમાં વધઘટ સમયે મોટું જોખમ સાબિત થઈ શકે છે. આ ઉપરાંત, CBAM જેવા કાર્બન ટેક્સ પણ નિકાસ કરતી કંપનીઓ માટે પડકાર બની શકે છે.
રોકાણકારો માટે શું છે ધ્યાન રાખવા જેવું?
વિસ્તરણને કારણે કંપનીઓના કેપિટલ એક્સપેન્ડિચર (Capex) માં ધરખમ વધારો થશે. વિશ્લેષકોનું માનવું છે કે FY27 સુધીમાં ઈન્ડસ્ટ્રીનું ડેટ-ટુ-ઓપરેટિંગ પ્રોફિટ રેશિયો વધીને 3.0 ગણું થઈ શકે છે. રોકાણકારોએ હવે કંપનીઓની કેપેક્સ યોજનાઓ, દેવાનું મેનેજમેન્ટ અને પ્રોફિટ માર્જિન જાળવી રાખવાની ક્ષમતા પર ખાસ નજર રાખવી પડશે.
