ભારતમાં ઔદ્યોગિક ગતિવિધિઓ વેગ પકડી રહી છે. ૨૦૨૫ના **૨૧.૩ મિલિયન** ચોરસ ફૂટની સરખામણીએ ૨૦૩૦ સુધીમાં ફેક્ટરી લીઝિંગ વધીને **૩૨ મિલિયન** ચોરસ ફૂટ થવાનો અંદાજ છે. ઇલેક્ટ્રોનિક્સ અને ઈવી (EV) સેક્ટરમાં વધતી માગ આ તેજીનું મુખ્ય કારણ છે.
મેન્યુફેક્ચરિંગ સેક્ટરમાં તેજી
ભારત હવે ગ્લોબલ મેન્યુફેક્ચરિંગ હબ બનવા તરફ આગળ વધી રહ્યું છે. ખાસ કરીને સેમિકન્ડક્ટર, ઇલેક્ટ્રોનિક્સ, ઇલેક્ટ્રિક વ્હીકલ્સ (EV) અને રિન્યુએબલ એનર્જી જેવા હાઇ-વેલ્યુ સેક્ટર્સમાં વિસ્તરણને કારણે ઇન્ડસ્ટ્રિયલ સ્પેસની માગમાં જબરદસ્ત ઉછાળો જોવા મળી રહ્યો છે.
ઇન્સ્ટિટ્યુશનલ ઇન્વેસ્ટમેન્ટમાં મોટો ઉછાળો
આ સેક્ટરમાં માત્ર જૂના ઉદ્યોગો જ નહીં, પણ ટેક-ડ્રિવન કંપનીઓ પણ મોટી જગ્યાઓ રોકી રહી છે. પરિણામે, ૨૦૨૬ના પ્રથમ છ મહિનામાં વેરહાઉસિંગ અને ઇન્ડસ્ટ્રિયલ રિયલ એસ્ટેટમાં સંસ્થાકીય રોકાણ (Institutional Investment) વાર્ષિક ધોરણે ૫૩% જેટલું વધ્યું છે. ઓટોમોબાઈલ અને ઓટો કોમ્પોનન્ટ સેક્ટર કુલ લીઝિંગમાં ૨૯% હિસ્સો ધરાવે છે, જ્યારે ઇલેક્ટ્રિકલ અને ઇલેક્ટ્રોનિક્સનો ફાળો ૧૮% છે.
પ્રાદેશિક હબ અને બદલાતું ચિત્ર
હાલમાં પુણે, ચેન્નાઈ અને બેંગલુરુ ઇન્ડસ્ટ્રિયલ લીઝિંગ માર્કેટમાં મોખરે છે. જોકે, નેશનલ કેપિટલ રીજન (NCR), હોસુર અને અમદાવાદ જેવા નવા શહેરો પણ હવે મેન્યુફેક્ચરિંગ હબ તરીકે ઉભરી રહ્યા છે. ભારતમાં ૨,૫૦,૦૦૦ એકરથી વધુ જમીન વિકાસ માટે તૈયાર છે, જે આવનારા સમયમાં આ ક્ષેત્રને મોટો સપોર્ટ આપશે.
રોકાણકારો માટે ચેતવણી
બજારમાં તેજી તો છે, પણ જોખમો પણ ઓછા નથી. જો નવા ઇન્ડસ્ટ્રિયલ પાર્ક્સના લોન્ચિંગની ઝડપ વાસ્તવિક ઓક્યુપન્સી (ઓક્યુપન્સી રેટ) કરતા વધી જશે, તો સપ્લાય વધી જવાથી ભાડામાં ઘટાડો અને પ્રોપર્ટી ડેવલપર્સના વેલ્યુએશન પર દબાણ આવી શકે છે. ઉપરાંત, વૈશ્વિક સ્તરે વધતી અનિશ્ચિતતા અને ઊંચું દેવું ધરાવતા ડેવલપર્સ માટે આ માર્કેટ પડકારરૂપ બની શકે છે.