ભલે GLP-1 એગોનિસ્ટ (GLP-1 Agonists) જેવી વેઇટ-લોસ દવાઓ માટે બજારનું કદ આગામી દાયકામાં $100 બિલિયન કરતાં વધી જવાની ધારણા છે, પરંતુ હાલમાં માત્ર 10% લાયક દર્દીઓ જ તેનો ઉપયોગ કરી રહ્યા છે. Eli Lilly ના CEO, David Ricks, એ તાજેતરની એક કોન્ફરન્સમાં આ પડકાર વિશે વાત કરતાં કહ્યું કે, હેલ્થકેર સિસ્ટમની મર્યાદાઓ અને પૈસાની અછતને કારણે, વાસ્તવિક દુનિયામાં લગભગ 50% લાયક લોકોને જ આ દવાઓ મળી શકશે. તેમણે આ પરિસ્થિતિની સરખામણી સ્ટેટિન્સ (Statins) જેવી સસ્તી દવાઓ સાથે કરી, જ્યાં માત્ર 40-50% પાત્ર દર્દીઓ જ સારવાર મેળવી શકે છે.
નોંધનીય છે કે, CEO ની આ ચિંતાઓ છતાં, Eli Lilly અને Novo Nordisk જેવી કંપનીઓના શેરબજાર મૂલ્યાંકનમાં રોકાણકારોનો વિશ્વાસ યથાવત છે. Eli Lilly નું માર્કેટ કેપિટલાઇઝેશન લગભગ $850 બિલિયન છે, જ્યારે Novo Nordisk નું મૂલ્ય $590 બિલિયન છે. છેલ્લા એક વર્ષમાં Eli Lilly ના શેરમાં લગભગ 35% અને Novo Nordisk ના શેરમાં 25% નો વધારો જોવા મળ્યો છે. આ દર્શાવે છે કે રોકાણકારો આ દવાઓની વિશાળ માંગ અને ઉત્પાદન ક્ષમતા વધારવામાં કંપનીઓના પ્રયાસો પર ધ્યાન કેન્દ્રિત કરી રહ્યા છે.
આ વેઇટ-લોસ દવાઓના બજારમાં હાલમાં Eli Lilly અને Novo Nordisk નો દબદબો છે. જોકે, દવાઓની ઊંચી કિંમત એક મોટો અવરોધ બની રહી છે. દર્દીઓએ પોતાની રીતે દવા લેવા માટે દર મહિને $149 થી $349 સુધીનો ખર્ચ કરવો પડી શકે છે. આ કારણે, Lilly ની Foundayo અને Novo Nordisk ની Wegovy જેવી દવાઓનો વ્યાપક સ્વીકાર મુશ્કેલ બની રહ્યો છે.
આ દવાઓની માંગ પૂરી કરવા માટે ઉત્પાદન ક્ષમતા વધારવી એ બંને કંપનીઓ માટે એક મોટો પડકાર છે. બંને કંપનીઓ ઉત્પાદન સુવિધાઓમાં અબજો ડોલરનું રોકાણ કરી રહી છે, જે એક લાંબી અને ખર્ચાળ પ્રક્રિયા છે. આ ઉપરાંત, વીમા કવરેજનો અભાવ અને ઊંચો ખર્ચ એવા લોકો પર નિર્ભરતા વધારે છે જેમની પાસે પૂરતા પૈસા છે, જે બજારને મર્યાદિત બનાવે છે. ભવિષ્યમાં નવી દવાઓ અને જેનરિક સ્પર્ધાનો ભય પણ રહેલો છે.
ભવિષ્યમાં, GLP-1 થેરાપીઓની માંગ મજબૂત રહેવાની ધારણા છે. Eli Lilly અને Novo Nordisk માટે સૌથી મહત્વપૂર્ણ બાબત એ રહેશે કે તેઓ ઉત્પાદન યોજનાઓને સફળતાપૂર્વક પાર પાડે અને વધુને વધુ દર્દીઓ સુધી પહોંચવાનો પ્રયાસ કરે. હેલ્થકેર સિસ્ટમ, વીમા કંપનીઓ સાથેની વાટાઘાટો અને પોષણક્ષમતા (Affordability) જેવા મુદ્દાઓ પર સફળતા મેળવવી એ તેમની ભાવિ વૃદ્ધિ માટે ચાવીરૂપ બનશે.