ભારતની આયાત પરની નિર્ભરતા ઘટાડવા માટે NITI Aayog હવે મેડિકલ અને ડેન્ટલ ઇક્વિપમેન્ટ ક્ષેત્રે મોટા ફેરફારો લાવવાની તૈયારી કરી રહ્યું છે. સ્થાનિક કંપનીઓ હાલમાં **10-15%** કોસ્ટ ડિસએડવાન્ટેજ અને લાંબી મંજૂરી પ્રક્રિયાનો સામનો કરી રહી છે, જેને દૂર કરવા પર સરકારનું મુખ્ય ધ્યાન છે.
મેન્યુફેક્ચરિંગ હબ બનવાની દિશામાં ભારત
NITI Aayog એ મેડિકલ અને ડેન્ટલ ડિવાઇસ સેક્ટર માટે એક સત્તાવાર સમીક્ષા શરૂ કરી છે, જેનો મુખ્ય ઉદ્દેશ્ય ભારતને ગ્લોબલ મેન્યુફેક્ચરિંગ હબ બનાવવાનો છે. હાલમાં દેશમાં વપરાતા મોટાભાગના મેડિકલ સાધનો આયાત કરવામાં આવે છે, જે ચિંતાનો વિષય છે. આ સમીક્ષામાં Department of Pharmaceuticals, ICMR તેમજ IIT Delhi અને IIT Mumbai ના નિષ્ણાતો સામેલ છે.
સ્થાનિક કંપનીઓ સામે મુખ્ય પડકારો
Association of Indian Medical Device Industry ના જણાવ્યા અનુસાર, ભારતીય કંપનીઓ આયાતી સાધનો સામે 10-15% ની કિંમતની સ્પર્ધાત્મકતા ગુમાવી રહી છે. વધુ પડતા એનર્જી ખર્ચ, જટિલ લોજિસ્ટિક્સ અને મૂડીના અભાવે ઉત્પાદન ખર્ચ વધી રહ્યો છે. આ ઉપરાંત, નિયમનકારી મંજૂરી મેળવવાનો સમય જે અગાઉ 18 મહિના હતો, તે હવે વધીને લગભગ 4 વર્ષ થઈ ગયો છે. આ વિલંબને કારણે સ્થાનિક કંપનીઓ ગ્લોબલ પ્લેયર્સ સામે ટકી શકતી નથી.
સરકારનો પ્લાન શું છે?
સરકાર હવે ફાર્માસ્યુટિકલ નિયમોથી અલગ, મેડિકલ ડિવાઇસ માટે એક સમર્પિત કાયદો લાવવા વિચારી રહી છે. આ પ્રક્રિયા સરળ બનાવવાથી સ્થાનિક ઉત્પાદકોને માર્કેટમાં પ્રવેશવું સરળ બનશે અને ટેસ્ટિંગ સુવિધાઓમાં પણ સુધારો જોવા મળશે.
રોકાણકારો માટે શું છે સંકેત?
જો આ નીતિ સફળતાપૂર્વક લાગુ થાય, તો મેડિકલ ઇક્વિપમેન્ટ બનાવતી ભારતીય કંપનીઓના પ્રોફિટ માર્જિન અને કાર્યક્ષમતામાં મોટો ઉછાળો આવી શકે છે. જોકે, રોકાણકારોએ ધ્યાન રાખવું જોઈએ કે વૈશ્વિક કંપનીઓ (MNCs) સામેની સ્પર્ધા અને નવા નિયમોની અમલીકરણ પ્રક્રિયામાં લાગતો સમય લાંબાગાળે અસર કરી શકે છે. આગામી ક્વાર્ટરમાં સરકાર તરફથી મળનારી પ્રોત્સાહક જાહેરાતો અને નોટિફિકેશન પર નજર રાખવી અત્યંત જરૂરી છે.