કેરળ હાઈકોર્ટે સરકારને બ્રેસ્ટ કેન્સરની દવા Ribociclib ની પરવડે તેવી કિંમત નક્કી કરવા માટે પેટન્ટ્સ એક્ટની કલમ 100 હેઠળ મૂલ્યાંકન કરવાનો નિર્દેશ આપ્યો છે.
કેરળ હાઈકોર્ટે મેટાસ્ટેટિક બ્રેસ્ટ કેન્સરની સારવારમાં વપરાતી દવા Ribociclib ની કિંમત અંગે સરકારને તપાસ કરવા માટે આદેશ આપ્યો છે. વર્ષ 2022 માં દાખલ થયેલી એક અરજી બાદ કોર્ટે આ નિર્ણય લીધો છે, જેમાં દવાની ઊંચી કિંમતો દર્દીઓ માટે મુશ્કેલી ઊભી કરી રહી હોવાનું જણાવાયું હતું. અરજી મુજબ, 21 દિવસના ટ્રીટમેન્ટ સાયકલનો ખર્ચ અંદાજે ₹58,140 જેટલો છે, જે સામાન્ય પરિવાર માટે મોટો આર્થિક બોજ છે.\n\n### પેટન્ટ્સ એક્ટ, 1970 ની કલમ 100 શું છે?\n\nકોર્ટનો નિર્ણય પેટન્ટ્સ એક્ટની કલમ 100 પર આધારિત છે, જે સરકારને જાહેર હિતમાં કોઈ પણ સંશોધન કે દવાનો ઉપયોગ કરવાની સત્તા આપે છે. કોર્ટે ત્વરિત ભાવ નિયંત્રણ (Price Cap) લાગુ કરવાને બદલે, સત્તાવાળાઓને ડેટા એકત્રિત કરીને કિંમતોનું મૂલ્યાંકન કરવાનો નિર્દેશ આપ્યો છે.\n\n### કેન્સરની સારવારમાં મહત્વનો તફાવત\n\nકોર્ટે સ્પષ્ટ કર્યું છે કે Ribociclib અને Palbociclib એકબીજાની અવેજીમાં વાપરી શકાય તેવી દવાઓ નથી. બજારમાં Palbociclib સસ્તા દરે ઉપલબ્ધ હોવા છતાં, તે તમામ દર્દીઓ માટે સમાન અસરકારક નથી, તેથી તે દવાની સસ્તી ઉપલબ્ધતા Ribociclib ની ઊંચી કિંમતને ન્યાયી ઠેરવતી નથી.\n\n### રોકાણકારો માટે શું છે સંકેત?\n\nઆ ચુકાદો ફાર્મા સેક્ટરમાં પેટન્ટ રાઈટ્સ અને દર્દીઓની સુલભતા વચ્ચેના સંઘર્ષને દર્શાવે છે. જો સરકાર આ તપાસમાં દવાને મોંઘી ગણાવે, તો ભવિષ્યમાં 'કમ્પલ્સરી લાઈસન્સિંગ' જેવી કડક કાર્યવાહી થઈ શકે છે, જે મલ્ટીનેશનલ ફાર્મા કંપનીઓ માટે ચિંતાનો વિષય બની શકે છે.