મુંબઈ સ્થિત ENTOD Pharmaceuticals એ ટોપિકલ ઇન્સ્યુલિન આઈ ડ્રોપ્સ માટે પેટન્ટ મેળવી લીધું છે. આ દવા હાલમાં પ્રી-ક્લિનિકલ સ્ટેજ પર છે. ભારતીય ફાર્મા કંપનીઓ હવે માત્ર જેનરિક દવાઓથી આગળ વધીને નવી શોધ (Original Research) તરફ વળી રહી છે, પરંતુ હજુ ક્લિનિકલ ટ્રાયલ્સનો લાંબો પડકાર બાકી છે.
રિસર્ચ તરફ કંપનીનું મોટું કદમ
મુંબઈની જાણીતી કંપની ENTOD Pharmaceuticals એ તેના ટોપિકલ ઇન્સ્યુલિન આઈ ડ્રોપ્સ માટે પેટન્ટ મેળવવાની મહત્વની જાહેરાત કરી છે. હાલમાં આ દવા લેબોરેટરી સ્તરે એટલે કે પ્રી-ક્લિનિકલ ડેવલપમેન્ટ ફેઝમાં છે. આનો અર્થ એ છે કે, આ દવા હજુ સુધી મનુષ્યો પર પરીક્ષણના તબક્કામાં પહોંચી નથી.
વેલ્યુ-એડેડ રિસર્ચ પર ભાર
ભારતીય ફાર્મા સેક્ટર માટે આ એક વ્યૂહાત્મક ફેરફાર છે. અત્યાર સુધી મોટાભાગની ભારતીય કંપનીઓ સસ્તી જેનરિક દવાઓના બિઝનેસ મોડેલ પર ટકેલી હતી, જ્યાં પ્રોફિટ માર્જિન ખૂબ ઓછું હોય છે. હવે ઇન્સ્યુલિન જેવી દવાઓનો આંખમાં સીધો ઉપયોગ કરવાની નવી પદ્ધતિ જેવી શોધ દ્વારા કંપનીઓ ઈન્ટેલેક્ચ્યુઅલ પ્રોપર્ટી (IP) ઉભી કરી રહી છે, જેનાથી ભવિષ્યમાં કંપનીને બજારમાં મોટો ફાયદો મળી શકે છે.
ક્લિનિકલ ટ્રાયલ્સનો મોટો અવરોધ
માત્ર પેટન્ટ મળવું એટલે સફળતાની ખાતરી નથી. નવી દવા બનાવવાની પ્રક્રિયા ખૂબ જ ખર્ચાળ અને સમય માંગી લે તેવી હોય છે. Central Drugs Standard Control Organisation (CDSCO) ના કડક નિયમો મુજબ, દવાને બજારમાં મુકતા પહેલા ક્લિનિકલ ટ્રાયલ્સના અનેક તબક્કાઓમાંથી પસાર થવું પડે છે.
ઇતિહાસ ગવાહ છે કે ઘણી દવાઓ લેબોરેટરીમાં સફળ રહ્યા પછી માનવ ટ્રાયલ્સ દરમિયાન નિષ્ફળ જાય છે. કંપની માટે આ ટ્રાયલ્સ પાછળ મોટો ખર્ચ થશે, જેની અસર તેમના કેશ-ફ્લો પર પડી શકે છે. રોકાણકારોએ એ સમજવું જરૂરી છે કે લેબથી લઈને મેડિકલ સ્ટોર સુધીનો રસ્તો વર્ષો લાંબો અને જોખમોથી ભરેલો છે.
આગળ શું?
આ આખો બનાવ ભારતીય ફાર્મા ઉદ્યોગના બદલાતા સ્વરૂપને દર્શાવે છે. હવે માર્કેટની નજર એ વાત પર રહેશે કે કંપની લેબથી આગળ વધીને કેવી રીતે હ્યુમન ક્લિનિકલ ટ્રાયલ્સ શરૂ કરે છે અને તેમાં કેવા પરિણામો મળે છે.