Nepal-Tibet બોર્ડર પર આવેલા પૂર બાદ સુનિતા નારાયણે એન્જિનિયરિંગ પદ્ધતિઓ પર સવાલ ઉઠાવ્યા છે. આ આફત બાદ હવે ઈન્ફ્રાસ્ટ્રક્ચર કંપનીઓ માટે ક્લાઈમેટ રિસ્ક અને લાંબા ગાળાની અસ્કયામતોની સુરક્ષા એક મોટો પડકાર બની ગઈ છે.
નેપાળ-તિબેટ બોર્ડર પર આવેલા તાજેતરના વિનાશક પૂર બાદ, નિષ્ણાતો અને પોલિસીમેકર્સ વચ્ચે ગંભીર ચર્ચા શરૂ થઈ છે. સેન્ટર ફોર સાયન્સ એન્ડ એન્વાયરમેન્ટ (CSE) ના ડિરેક્ટર જનરલ સુનિતા નારાયણે હિમાલય ક્ષેત્રમાં ચાલી રહેલા ડેવલપમેન્ટ પ્રોજેક્ટ્સને 'એન્જિનિયરિંગ હબ્રિસ' (Engineering Hubris) ગણાવ્યા છે. તેમણે ચેતવણી આપી છે કે પર્યાવરણીય મર્યાદાઓને નજરઅંદાજ કરીને કરાતું બાંધકામ હવે લાંબા ગાળાના જોખમો ઊભા કરી રહ્યું છે.
રોકાણકારો માટે શું છે જોખમ?
ઈન્ફ્રાસ્ટ્રક્ચર ક્ષેત્રના રોકાણકારો માટે હવે આ મુદ્દો માત્ર પર્યાવરણ પૂરતો સીમિત નથી, પરંતુ તે કંપનીના વેલ્યુએશન સાથે જોડાયેલો છે. રોડ, બ્રિજ, હાઈડ્રો-પાવર પ્લાન્ટ્સ અને ટ્રાન્સમિશન લાઈન્સ જેવા પ્રોજેક્ટ્સ હવે આત્યંતિક હવામાનની વધુ ઝપેટમાં આવી રહ્યા છે. જો ડિઝાઇન ક્લાઈમેટ ચેન્જને ધ્યાનમાં રાખીને ન બનાવવામાં આવે, તો પ્રોજેક્ટમાં મોટો ખર્ચ (Cost Overruns) અને વિલંબ થવાની શક્યતા 100% વધી જાય છે.
ક્લાઈમેટ રિઝિલિયન્સ તરફ બદલાતું વલણ
આર્થિક જગતમાં હવે 'ક્લાઈમેટ રિઝિલિયન્સ' એ માત્ર સસ્ટેનેબિલિટીનો ભાગ નથી, પરંતુ તે રિસ્ક મેનેજમેન્ટનું મુખ્ય પાસું બની ગયું છે. જો સરકાર પહાડી વિસ્તારોમાં બાંધકામના નિયમો કડક બનાવે, તો કંપનીઓ માટે કમ્પ્લાયન્સ કોસ્ટ (Compliance Cost) વધી શકે છે. જે કંપનીઓ શરૂઆતથી જ ડિઝાસ્ટર-રિઝિલિયન્ટ ટેકનોલોજી વાપરશે, તેમને લાંબા ગાળે ફાયદો થશે.
હવે રોકાણકારોએ શું જોવું જોઈએ?
આગામી સમયમાં, રોકાણકારોએ કંપનીઓના રિપોર્ટમાં નીચેની બાબતો પર ધ્યાન આપવું જોઈએ:
- જિયોલોજિકલ રિસ્ક એસેસમેન્ટ: કંપનીઓ જમીનની સ્થિતિનો અભ્યાસ કેવી રીતે કરે છે?
- એડવાન્સ મટીરિયલ્સ: બદલાતા તાપમાન સામે ટકી શકે તેવા મટીરિયલનો ઉપયોગ.
- પોલિસી ફેરફારો: હિમાલય ક્ષેત્રના પ્રોજેક્ટ્સ માટે સરકારના નવા એન્વાયરમેન્ટલ ક્લિયરન્સ અને સેફ્ટી ઓડિટના નિયમો.
ટુંકમાં, હવે કોઈ પણ ઈન્ફ્રાસ્ટ્રક્ચર એસેટ કે જે કુદરતી આફત સામે ટકી ન શકે, તે કંપની માટે નફાકારક મિલકતને બદલે જવાબદારી (Liability) બની શકે છે.