Marine Cloud Brightening: શું હવે El Niño ની અસર ઘટશે? જાણો નવી ટેકનોલોજી વિશે.

નવા સંશોધન મુજબ, સમુદ્રમાં ખારા પાણીના કણો છાંટીને વાદળોને વધુ તેજસ્વી બનાવી શકાય છે. આ ટેકનિક 'સુપર El Niño' ની અસરને ઘટાડવામાં મદદ કરી શકે છે, જેનાથી આબોહવા પરિવર્તનની ગંભીર અસરો ઓછી થઈ શકે છે.

Marine Cloud Brightening એટલે શું?

તાજેતરમાં પ્રકાશિત થયેલા એક સંશોધનમાં, વૈજ્ઞાનિકોએ 'મરીન ક્લાઉડ બ્રાઇટનિંગ' નામની એક નવી ટેકનિક પર પ્રકાશ પાડ્યો છે. આ ટેકનિકમાં, સમુદ્રની ઉપર વાતાવરણમાં મીઠાના ઝીણા કણો છોડવામાં આવે છે. આનાથી વાદળો વધુ સંખ્યામાં નાના ટીપાં બનાવે છે, જે સૂર્યના પ્રકાશને વધુ અસરકારક રીતે પરાવર્તિત કરે છે. પરિણામે, પૃથ્વી પર ઓછો સૂર્યપ્રકાશ પહોંચે છે અને સમુદ્રની સપાટી ઠંડી થાય છે.

El Niño પર અસર

આ સંશોધન, જેનું નેતૃત્વ જેસિકા એસ. વાન (Jessica S. Wan) એ કર્યું છે, તેમાં ક્લાયમેટ મોડેલ્સનો ઉપયોગ કરીને સમજાવવામાં આવ્યું છે કે કેવી રીતે આ સ્થાનિક ઠંડક વૈશ્વિક હવામાન પર અસર કરી શકે છે. El Niño ની શરૂઆતમાં, જો સમુદ્રના અમુક વિસ્તારોને ઠંડા કરવામાં આવે, તો તે El Niño ને 'સુપર El Niño' બનતા અટકાવી શકે છે. 1997-1998 અને 2015-2016 ના ઐતિહાસિક ડેટા પર આધારિત સિમ્યુલેશન્સ સૂચવે છે કે આ પદ્ધતિ El Niño સાથે સંકળાયેલ વધુ પડતી ગરમી અને વરસાદને ઘટાડવામાં મદદ કરી શકે છે.

જોખમો અને ભવિષ્ય

જોકે આ અભ્યાસ કુદરતી આબોહવા પરિવર્તનને નિયંત્રિત કરવા માટે એક સૈદ્ધાંતિક સાધન રજૂ કરે છે, સંશોધકોએ ભારપૂર્વક જણાવ્યું છે કે આ પદ્ધતિના કેટલાક જોખમો પણ છે. જો El Niño ની અસર સફળતાપૂર્વક ઘટાડવામાં આવે, તો તેના કારણે La Niña ની અસર વહેલી શરૂ થઈ શકે છે, જે વિશ્વના અન્ય ભાગોમાં અણધાર્યા હવામાન ફેરફારો લાવી શકે છે. વધુમાં, આ અસર કામચલાઉ છે કારણ કે કણો છોડવાનું બંધ કર્યા પછી ઠંડક અસર ઘટી જાય છે.

આ સંભવિત આડઅસરોને કારણે, સંશોધકો ભલામણ કરે છે કે આવી જીઓ-એન્જિનિયરિંગ ટેકનિક્સ વૈશ્વિક સિસ્ટમ્સ સાથે કેવી રીતે ક્રિયાપ્રતિક્રિયા કરે છે તેનો વધુ અભ્યાસ થવો જોઈએ. હાલમાં, મોટા પાયે ફિલ્ડ પરીક્ષણોની કોઈ યોજના નથી. ભવિષ્યમાં તેનો અમલ કરવા માટે વિસ્તૃત અભ્યાસ અને સરકારી સ્તરે નિર્ણયો લેવા જરૂરી રહેશે, જેથી તેની ટેકનિકલ શક્યતાઓ અને પર્યાવરણીય અસરો બંનેને ધ્યાનમાં લઈ શકાય. કૃષિ, વીમા અને ઉર્જા જેવા ક્ષેત્રોમાં રોકાણકારો અને હિતધારકો માટે, ક્લાયમેટ મોડેલિંગ ટેકનોલોજીનો વિકાસ અને ભવિષ્યમાં જીઓ-એન્જિનિયરિંગ નીતિઓ અંગેની નિયમનકારી ચર્ચાઓ પર નજર રાખવી મહત્વપૂર્ણ રહેશે.