અમેરિકાના પ્રમુખ ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પે સ્ટ્રેટ ઓફ હોર્મુઝને સ્થિર કરવાના ઈરાનના પ્રસ્તાવને ફગાવી દીધો છે, જેનાથી ભવિષ્યમાં સૈન્ય કાર્યવાહીની શક્યતા વધી છે. ભારતની વધતી તેલ નિર્ભરતાને જોતા, આ તણાવ ભારતીય શેરબજાર અને ફ્યુઅલના ભાવ માટે જોખમરૂપ બની શકે છે.
સ્ટ્રેટ ઓફ હોર્મુઝમાં ચાલી રહેલા તણાવને લઈને ઈરાનના શાંતિ પ્રસ્તાવને અમેરિકા દ્વારા ફગાવી દેવામાં આવતા ગ્લોબલ એનર્જી માર્કેટમાં અનિશ્ચિતતાનો માહોલ છે. અમેરિકન અધિકારીઓના સંકેત મુજબ, નવેમ્બરની મિડટર્મ ચૂંટણી બાદ તેમની સૈન્ય વ્યૂહરચના બદલાઈ શકે છે. આ વિસ્તાર દુનિયાના સૌથી મહત્વના ઓઈલ ટ્રાન્સિટ રૂટ્સમાંથી એક છે, જ્યાંથી વિશ્વના મોટાભાગના તેલનો પુરવઠો પસાર થાય છે.
ભારતીય રોકાણકારો માટે શું છે જોખમ?
ભારત તેની ક્રૂડ ઓઈલ જરૂરિયાતના 80% કરતા વધુ તેલ આયાત કરે છે અને તેનો મોટો હિસ્સો આ જ દરિયાઈ માર્ગે મધ્ય પૂર્વથી આવે છે. જો આ રૂટ પર કોઈ પણ પ્રકારનો અવરોધ આવે, તો ગ્લોબલ ક્રૂડ ઓઈલના ભાવમાં તાત્કાલિક ઉછાળો આવી શકે છે, જે સીધી રીતે ભારતની આયાત બિલ પર અસર કરશે.
ક્રૂડ ઓઈલના મોંઘા થવાથી ભારતીય અર્થતંત્ર પર દબાણ વધે છે. તેનાથી દેશની કરંટ એકાઉન્ટ ડેફિસિટ વધી શકે છે અને રૂપિયો નબળો પડી શકે છે. મોંઘવારી વધવાથી કોર્પોરેટ નફાકારકતા અને ગ્રાહકોની ખરીદશક્તિ પર પણ નકારાત્મક અસર જોવા મળી શકે છે.
કયા સેક્ટર પર રહેશે નજર?
ભૌગોલિક તણાવ વધતા માર્કેટના જાણકારો ઓઈલ-સેન્સિટિવ સેક્ટર પર બાજ નજર રાખી રહ્યા છે. Indian Oil Corporation, BPCL, અને HPCL જેવી ઓઈલ માર્કેટિંગ કંપનીઓના માર્જિન પર અસર પડી શકે છે. આ ઉપરાંત, એવિએશન, પેઈન્ટ્સ અને લોજિસ્ટિક્સ જેવા ક્ષેત્રોમાં પણ ફ્યુઅલના વધતા ભાવ સીધા ઓપરેટિંગ ખર્ચમાં વધારો કરે છે.
રોકાણકારો માટે આગામી સમયમાં Brent crude ના ભાવ અને અમેરિકા કે અન્ય પ્રાદેશિક દેશોના સત્તાવાર નિવેદનો ખૂબ જ મહત્વના બની રહેશે.