અમેરિકાના પૂર્વ રાષ્ટ્રપતિ ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પે ઈરાનમાં ઓઈલ રિઝર્વ સુરક્ષિત કરવા માટે સૈન્ય હાજરી જાળવી રાખવાનો પ્રસ્તાવ મૂક્યો છે. ફેબ્રુઆરી **2026** થી ચાલી રહેલા યુએસ-ઈરાન સંઘર્ષને કારણે ક્રૂડ ઓઈલના ભાવમાં અસ્થિરતાનો ભય વધી ગયો છે, જેની સીધી અસર ભારતીય રોકાણકારો પર પડી શકે છે.
અમેરિકાના પૂર્વ રાષ્ટ્રપતિ ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પે ઈરાનમાં સૈન્ય તૈનાતી દ્વારા ઓઈલ રિઝર્વ પર નિયંત્રણ મેળવવાની નવી નીતિ રજૂ કરી છે. તેમણે આ માટે વેનેઝુએલાનું ઉદાહરણ આપતા કહ્યું કે, આ કામગીરીમાંથી થતી આવક પ્રાદેશિક સુરક્ષાના ખર્ચને સરભર કરવામાં મદદરૂપ થઈ શકે છે. આ નિવેદન મધ્ય પૂર્વમાં પહેલાથી જ વણસેલી સ્થિતિમાં ઘી હોમવાનું કામ કરી રહ્યું છે.
એનર્જી માર્કેટ પર જોખમ
ફેબ્રુઆરી 2026 થી શરૂ થયેલા યુએસ-ઈરાન સંઘર્ષને લીધે ગ્લોબલ એનર્જી માર્કેટ દબાણમાં છે. ખાસ કરીને ખાર્ગ આઈલેન્ડ નજીક ઓઈલ ટેન્કરો પર થયેલા હુમલા અને હોરમૂઝની સામુદ્રધુનીમાં વધતા તણાવને કારણે ટ્રેડર્સ સતર્ક છે. ઓઈલ સપ્લાય ચેઈનમાં કોઈપણ પ્રકારનો વિક્ષેપ વૈશ્વિક સ્તરે ભાવમાં મોટો ઉછાળો લાવી શકે છે.
ભારતીય રોકાણકારો માટે ચેતવણી
ભારત વિશ્વમાં ક્રૂડ ઓઈલના સૌથી મોટા આયાતકારોમાંનું એક છે. મધ્ય પૂર્વમાં વધતી ભૌગોલિક રાજકીય અસ્થિરતાને કારણે બ્રેન્ટ ક્રૂડના ભાવમાં ઉછાળો આવવાની પૂરી શક્યતા છે. આ સ્થિતિ નીચે મુજબ અસર કરી શકે છે:
- ટ્રેડ ડેફિસિટ: ક્રૂડ મોંઘું થવાથી ભારતનું વેપાર ખાધ (Trade Deficit) વધશે.
- રૂપિયાનું મૂલ્ય: ક્રૂડના ભાવ વધતા ભારતીય રૂપિયો નબળો પડી શકે છે.
- મોંઘવારી: ઊંચા એનર્જી કોસ્ટથી ઘરઆંગણે મોંઘવારી વધી શકે છે, જે આરબીઆઈના મોનેટરી પોલિસીના નિર્ણયોને પ્રભાવિત કરી શકે છે.
નવેમ્બર 2026 ની અમેરિકન મિડટર્મ ઈલેક્શન પછી સ્થિતિ સુધરવાની ટ્રમ્પની અપેક્ષા છે, પરંતુ હાલના તબક્કે માર્કેટમાં અનિશ્ચિતતાનું વાતાવરણ છે. રોકાણકારોએ ક્રૂડ ઓઈલની સ્થિરતા પર ચાંપતી નજર રાખવી જોઈએ, કારણ કે તેનો સીધો પ્રભાવ કોર્પોરેટ માર્જિન અને વપરાશકર્તાની માંગ પર પડી શકે છે.