Strait of Hormuz માં વધી રહેલા સૈન્ય તણાવને કારણે ગ્લોબલ એનર્જી સપ્લાય પર જોખમ તોળાઈ રહ્યું છે. અમેરિકા અને ઈરાન વચ્ચેના સંઘર્ષ બાદ ક્રૂડ ઓઈલના ભાવ વધવાની ભીતિ છે, જે ભારતીય રોકાણકારો અને ઓઈલ કંપનીઓ માટે મોટી ચિંતાનો વિષય છે.
Strait of Hormuz માં સપ્તાહના અંતે સ્થિતિ વધુ ગંભીર બની છે. 5 અને 6 સપ્ટેમ્બર, 2026 ના રોજ અમેરિકન દળોએ ઈરાનના ત્રણ ટેન્કર્સ - M/T Downy, M/T Stark 1, અને M/T Kylo ને નષ્ટ કર્યા છે. આ કાર્યવાહી ઈરાન દ્વારા અમેરિકન નૌકાદળના જહાજો પર કરવામાં આવેલા મિસાઈલ હુમલાના જવાબમાં કરવામાં આવી હતી. વળતા પ્રહારમાં, ઈરાની દળોએ અમેરિકા સાથે જોડાયેલા ત્રણ જહાજો અને એક ડ્રોનને નિશાન બનાવ્યા હોવાનો દાવો કર્યો છે.
એનર્જી માર્કેટ અને ભારતીય શેર પર અસર
Strait of Hormuz એ દુનિયાનો સૌથી મહત્વનો દરિયાઈ માર્ગ છે જ્યાંથી મોટાભાગનું ક્રૂડ ઓઈલ અને નેચરલ ગેસ સપ્લાય થાય છે. ભારત પોતાની જરૂરિયાત માટે મોટાભાગનું ક્રૂડ ઓઈલ આયાત કરે છે, તેથી અહીં અસ્થિરતા આવતા ભારતનું ઈમ્પોર્ટ બિલ વધી શકે છે અને રૂપિયા પર દબાણ આવી શકે છે.
- OMCs (Oil Marketing Companies): IOC, BPCL, અને HPCL જેવી કંપનીઓના પ્રોફિટ માર્જિન પર દબાણ વધી શકે છે, કારણ કે વધતા ભાવ ગ્રાહકો સુધી પહોંચાડવા મુશ્કેલ બને છે.
- Upstream કંપનીઓ: ONGC અને Oil India જેવી કંપનીઓ માટે ભાવમાં થતા ફેરફારો સરકારની નીતિઓ પર નિર્ભર કરશે.
- લોજિસ્ટિક્સ: યુદ્ધ જેવી સ્થિતિમાં વીમા પ્રીમિયમમાં વધારો થવાથી શિપિંગ કંપનીઓના ખર્ચમાં વધારો થશે.
રોકાણકારોએ શું જોવું?
રોકાણકારોએ હવે ખાસ કરીને Brent Crude ના ભાવ પર નજર રાખવી જોઈએ. જો આ સંઘર્ષ લાંબો ચાલશે, તો મોંઘવારી (Inflation) વધી શકે છે અને તે ભારતીય અર્થતંત્ર તેમજ શેરબજારના સેન્ટિમેન્ટને અસર કરશે. ડૉલર સામે રૂપિયાની સ્થિરતા પણ અત્યંત મહત્વની રહેશે.