પંજાબમાં કોલસાના સપ્લાયમાં સમસ્યાને કારણે **1,500 MW** પાવર જનરેશન ઘટી ગયું છે. રાજપુરા અને તલવંડી સાબો જેવા મુખ્ય થર્મલ પાવર પ્લાન્ટ્સ હાલ તેમની **50%** ક્ષમતા પર જ કામ કરી રહ્યા છે, જેના કારણે ઔદ્યોગિક વિસ્તારોમાં પાવર કટની સ્થિતિ સર્જાઈ છે.
પંજાબના પાવર સેક્ટરમાં સંકટ
પંજાબમાં પાવર ઈન્ફ્રાસ્ટ્રક્ચર હાલમાં ભારે દબાણ હેઠળ છે. દેશભરમાં કોલસાની અછતને કારણે થર્મલ પાવર જનરેશનમાં 1,500 MW નો મોટો ઘટાડો જોવા મળ્યો છે. આ સ્થિતિને પગલે Nabha Power Limited સંચાલિત રાજપુરા પ્લાન્ટ અને Vedanta ની સબસિડિયરી એવી Talwandi Sabo Power Limited તેમના કુલ પ્લાન્ટ કેપેસિટીના માત્ર 50% પર કામ કરવા મજબૂર બન્યા છે. કોલસાના સપ્લાયમાં આવેલી આ અડચણને કારણે રાજ્યના રહેણાંક અને ઔદ્યોગિક વિસ્તારોમાં વીજ કાપ મૂકવો પડી રહ્યો છે.
ઉદ્યોગો પર શું પડશે અસર?
લુધિયાણા, મોહાલી અને મંડી ગોવિંદગઢ જેવા મેન્યુફેક્ચરિંગ ક્લસ્ટરોમાં આ વીજળીની તંગીને કારણે કામકાજ ખોરવાઈ રહ્યું છે. Punjab State Power Corporation Limited (PSPCL) માટે આ સ્થિતિ આર્થિક રીતે પડકારજનક છે, કારણ કે જ્યારે રાજ્યમાં વીજ ઉત્પાદન ઘટે ત્યારે મોંઘા ભાવે ઓપન માર્કેટમાંથી વીજળી ખરીદવી પડે છે, જેની સીધી અસર ઓપરેશનલ ખર્ચ પર પડે છે.
રાષ્ટ્રીય સ્તરે ગંભીર સ્થિતિ
આ સમસ્યા માત્ર પંજાબ પૂરતી મર્યાદિત નથી. સપ્ટેમ્બર 2026 ની શરૂઆત સુધીમાં ભારતના લગભગ 50 થર્મલ પાવર પ્લાન્ટ્સમાં કોલસાનો જથ્થો અત્યંત ઓછો હોવાનું નોંધાયું છે, જેની કુલ ક્ષમતા 224 GW જેટલી છે. ઘણા પ્લાન્ટ્સ પાસે માત્ર 9 દિવસનો કોલસો સ્ટોક છે, જે સુરક્ષાના માપદંડો કરતા ઘણો ઓછો છે.
રોકાણકારો અને ઉદ્યોગ જગતની નજર હવે કોલસાના સપ્લાયમાં ક્યારે સુધારો થાય છે તેના પર છે. જો આ સ્ટોક લેવલ વધશે નહીં, તો ગ્રીડ સ્ટેબિલિટી જાળવવા માટે પાવર કટ ચાલુ રાખી શકાય છે.