OPEC+ ગઠબંધને નવેમ્બર 2026 સુધી ઓઈલ ઉત્પાદનના લક્ષ્યાંકોને યથાવત રાખવાનો નિર્ણય લીધો છે. ઈરાન-યુદ્ધને કારણે પેદા થયેલી અનિશ્ચિતતાને પગલે જૂથે 2027 ની કેપેસિટી રિવ્યૂ પણ મોકૂફ રાખી છે, જે ભારત જેવા મોટા ઓઈલ આયાતકારો માટે મોંઘવારીનું જોખમ વધારી શકે છે.
માર્કેટમાં સ્ટેટસ ક્વો (Status Quo)
OPEC+ ગઠબંધને સ્પષ્ટતા કરી છે કે તેઓ નવેમ્બર 2026 સુધી ઓઈલ પ્રોડક્શનના ટાર્ગેટમાં કોઈ બદલાવ કરશે નહીં. સાઉદી અરેબિયા, રશિયા, ઈરાક, કુવૈત, અલ્જેરિયા, કઝાકિસ્તાન અને ઓમાન જેવા મુખ્ય સભ્ય દેશોએ આ નિર્ણય લીધો છે. વૈશ્વિક સ્તરે વધતી ભૂ-રાજકીય અસ્થિરતા વચ્ચે માર્કેટમાં વધુ વોલેટિલિટી ન ફેલાય તે માટે ગઠબંધને આ સાવચેતીભર્યું પગલું ભર્યું છે.
ઈરાન-યુદ્ધની અસર અને સપ્લાયમાં ઘટાડો
આ નિર્ણય પાછળનું સૌથી મોટું કારણ ઈરાનમાં ચાલી રહેલો સંઘર્ષ છે. આ યુદ્ધને કારણે સપ્લાય ચેઈન અને ભવિષ્યના ઉત્પાદનનું અનુમાન લગાવવું મુશ્કેલ બન્યું છે. હાલમાં મુખ્ય સભ્ય દેશોનું ઉત્પાદન ઈરાન-યુદ્ધ પહેલાના સ્તર કરતા લગભગ 5 મિલિયન બેરલ પ્રતિ દિવસ ઓછું છે. વધુમાં, 2 મિલિયન બેરલ પ્રતિ દિવસનો સ્વૈચ્છિક કાપ પણ વર્ષના અંત સુધી યથાવત રહેશે.
ભારત માટે શું છે પડકાર?
ભારત વિશ્વના સૌથી મોટા ક્રૂડ ઓઈલ આયાતકારોમાંનું એક છે. ઉત્પાદન પરના આ પ્રતિબંધોને કારણે ઓઈલના ભાવ ઊંચા રહી શકે છે, જે સીધી રીતે ભારતના ઓઈલ ઈમ્પોર્ટ બિલ અને સ્થાનિક મોંઘવારી પર અસર કરશે. હોરમુઝની સામુદ્રધુની (Strait of Hormuz) જેવા મહત્વના રૂટ પર જો કોઈ પણ પ્રકારની અવરોધ આવે, તો તે વૈશ્વિક ઓઈલ સપ્લાય માટે મોટું સંકટ સાબિત થઈ શકે છે.