African Tech Futures Lab ના નવા રિપોર્ટે આફ્રિકન દેશોને કાર્બન રિમૂવલ માટે સાવધ કર્યા છે. એકસમાન નીતિને બદલે સ્થાનિક જરૂરિયાતોને ધ્યાનમાં રાખીને પ્રોજેક્ટ્સ બનાવવા સલાહ આપવામાં આવી છે, જેથી ખાદ્ય સુરક્ષા જેવી સમસ્યાઓ ટાળી શકાય.
ઓક્ટોબર 2026 માં પ્રકાશિત થયેલા African Tech Futures Lab (ATFL) ના રિપોર્ટમાં આફ્રિકા માટે કાર્બન ડાયોક્સાઈડ રિમૂવલ (CDR) સ્ટ્રેટેજીમાં મોટા ફેરફારની હિમાયત કરવામાં આવી છે. સંશોધકોનું માનવું છે કે સમગ્ર આફ્રિકા માટે એક સરખી ટેકનોલોજી વાપરવી જોખમી છે, કારણ કે દરેક દેશની ભૌગોલિક અને આર્થિક સ્થિતિ અલગ છે.
લોકલ રિસોર્સિસનું મહત્વ
Carbon Markets Africa Summit માં રજૂ કરાયેલ આ અભ્યાસ મુજબ, જો આયોજન વ્યવસ્થિત ન હોય તો કાર્બન પ્રોજેક્ટ્સ ખેતીવાડી જેવા પાયાના ક્ષેત્રો સાથે સ્પર્ધા કરી શકે છે, જેનાથી ભવિષ્યમાં ખોરાક અને પાણીની અછત સર્જાઈ શકે છે. રિપોર્ટ્સમાં બાયોચાર (Biochar) અને રોક વેધરિંગ જેવી પદ્ધતિઓને વધુ ફાયદાકારક ગણાવવામાં આવી છે, કારણ કે તે જમીનની ફળદ્રુપતા વધારે છે.
ટેકનોલોજી અને માર્કેટના પડકારો
રિપોર્ટમાં Direct Air Capture (DAC) અને BECCS જેવી ટેકનોલોજી પર પણ ચર્ચા કરવામાં આવી છે. ઉદાહરણ તરીકે, કેન્યાની રિફ્ટ વેલીમાં જિયોથર્મલ એનર્જી ઉપલબ્ધ હોવાથી ત્યાં DAC પ્રોજેક્ટ્સ વધુ સફળ થઈ શકે છે. જોકે, હાલમાં કાર્બન માર્કેટમાં વિદેશી માનદંડો પર વધુ પડતી નિર્ભરતા છે, જેના કારણે કિંમતોમાં અનિશ્ચિતતા રહે છે.
રોકાણકારો માટે શું છે સંકેત?
આફ્રિકન દેશો માટે હવે પોતાની વૈજ્ઞાનિક માળખાગત સુવિધાઓ અને વેરિફિકેશન સિસ્ટમ બનાવવી અનિવાર્ય છે. જે દેશો પોતાના પ્રોજેક્ટ્સને સ્થાનિક સ્તરે પ્રમાણિત કરી શકશે, તેમને જ લાંબા ગાળાના આંતરરાષ્ટ્રીય ક્લાઈમેટ ફંડ્સ મેળવવામાં સફળતા મળશે.