પાવર સેક્ટરમાં NTPC નો દબદબો: શેર નવી ઊંચાઈએ
NTPC નો શેર આજે ₹388.50 ની આસપાસ 52-Week High બનાવીને નવી ઊંચાઈએ પહોંચ્યો છે. છેલ્લા મહિનામાં શેરમાં લગભગ 15% નો નોંધપાત્ર ઉછાળો જોવા મળ્યો છે, જે BSE Sensex ના માત્ર 1% ના વધારા કરતાં ઘણો વધારે છે. આ તેજી ભારતના સૌથી મોટા ઇન્ટિગ્રેટેડ પાવર પ્રોડ્યુસર NTPC માં રોકાણકારોનો મજબૂત વિશ્વાસ દર્શાવે છે. કંપની હાલમાં કુલ વીજ ઉત્પાદનમાં 24% નો હિસ્સો ધરાવે છે અને દેશની કુલ ઇન્સ્ટોલ્ડ પાવર કેપેસિટીમાં તેનો ફાળો 16.67% છે. NTPC ની કુલ ઓપરેશનલ ક્ષમતા 85.63 GW સુધી પહોંચી ગઈ છે. ગઈકાલે, 23 ફેબ્રુઆરી, 2026 ના રોજ, 16 મિલિયન થી વધુ શેરનો વેપાર થયો, જે છેલ્લા 30-દિવસ ની સરેરાશ કરતાં લગભગ 70% વધારે છે, જે સંસ્થાકીય રોકાણકારોની વધતી રુચિનો સંકેત આપે છે.
સરકારી નીતિઓનો મજબૂત ટેકો
NTPC ની સ્થિતિ સરકારના મજબૂત સમર્થન પર આધારિત છે, જેમાં ભારત સરકારનો 51.1% હિસ્સો છે, જે કંપનીને સ્થિરતા પૂરી પાડે છે. તાજેતરની નીતિગત પહેલો કંપનીની વૃદ્ધિની સંભાવનાઓને વધુ મજબૂત બનાવી રહી છે. સેન્ટ્રલ ઇલેક્ટ્રિસિટી રેગ્યુલેટરી કમિશન (CERC) દ્વારા બેટરી એનર્જી સ્ટોરેજ સિસ્ટમ (BESS) ને થર્મલ જનરેશન સ્ટેશનો પર મંજૂરી આપવાના ડ્રાફ્ટ નિયમો, થર્મલ પ્લાન્ટ્સને પીક ડિમાન્ડને પહોંચી વળવામાં મદદ કરશે અને NTPC માટે એનર્જી સ્ટોરેજ ટેક્નોલોજીમાં નવા રોકાણના દ્વાર ખોલશે. આ ઉપરાંત, તાજેતરમાં પસાર થયેલ 'શાંતિ ન્યુક્લિયર એક્ટ' (SHANTI Nuclear Act) ભારતના લાંબા ગાળાના ઉર્જા સુરક્ષા લક્ષ્યોમાં ન્યુક્લિયર પાવરને મહત્વપૂર્ણ સ્થાન આપે છે. આ કાયદો નેટ-ઝીરો કમિટમેન્ટ્સ (Net-Zero Commitments) સાથે સુસંગત છે અને આયાતી અશ્મિભૂત ઇંધણ પરની નિર્ભરતા ઘટાડવામાં મદદરૂપ થશે. NTPC સક્રિયપણે ન્યુક્લિયર ક્ષેત્રે વિસ્તરણ માટે ટેક્નોલોજી ભાગીદારી અને સાઇટ અભ્યાસ કરી રહી છે.
વેલ્યુએશન અને સેક્ટર સંદર્ભ
NTPC નું પ્રાઇસ-ટુ-અર્નિંગ (P/E) રેશિયો છેલ્લા બાર મહિનાના આધારે લગભગ 15.4x છે. તેની સરખામણીમાં, તેના સ્પર્ધકોનો P/E રેશિયો 28.6x અને ભારતીય રિન્યુએબલ એનર્જી ઉદ્યોગનો સરેરાશ 24.2x છે, જે NTPC ના વેલ્યુએશનને વધુ આકર્ષક બનાવે છે. કંપનીનું માર્કેટ કેપિટલાઇઝેશન લગભગ ₹3.64 ટ્રિલિયન છે. જાન્યુઆરી 2026 સુધીમાં, ભારતમાં કુલ ઇન્સ્ટોલ્ડ પાવર જનરેશન કેપેસિટી લગભગ 520 GW સુધી પહોંચી ગઈ છે, જેમાં રિન્યુએબલ એનર્જીનો હિસ્સો લગભગ 50.5% છે. NTPC હાલમાં 33 GW ની ક્ષમતા નિર્માણાધીન પ્રોજેક્ટ્સ સાથે, થર્મલ, રિન્યુએબલ અને સ્ટોરેજ પ્રોજેક્ટ્સનો સમાવેશ કરીને, રેકોર્ડ વાર્ષિક ક્ષમતા વૃદ્ધિ હાંસલ કરવાના માર્ગ પર છે.
સંભવિત જોખમો અને વિવેચનાત્મક દ્રષ્ટિકોણ
આ હકારાત્મક પરિસ્થિતિ વચ્ચે, કેટલાક સંભવિત પડકારો પણ છે. NTPC ની વિશાળ થર્મલ જનરેશન ક્ષમતા લાંબા ગાળાના માળખાકીય જોખમોનો સામનો કરી રહી છે, કારણ કે ભારત આક્રમક રીતે રિન્યુએબલ એનર્જીનો હિસ્સો વધારવા તરફ આગળ વધી રહ્યું છે. 2030 સુધીમાં રિન્યુએબલનો હિસ્સો 44% સુધી પહોંચવાનો અંદાજ છે, જેનાથી થર્મલનો હિસ્સો 78% થી ઘટીને 52% થઈ શકે છે. કેટલાક વેલ્યુએશન વિશ્લેષણો સૂચવે છે કે ભવિષ્યની કમાણીના અનુમાનોના આધારે NTPC ઓવરવેલ્યુડ (Overvalued) હોઈ શકે છે. કંપનીએ છેલ્લા ત્રણ વર્ષમાં સરેરાશ 12.4% નો નીચો રિટર્ન ઓન ઇક્વિટી (ROE) પણ દર્શાવ્યો છે. ડાયવર્સિફિકેશન (વૈવિધ્યકરણ) ચાલી રહ્યું હોવા છતાં, ભારતના નેટ-ઝીરો લક્ષ્યો સાથે સુસંગત થવા માટે તેની વિશાળ થર્મલ એસેટ બેઝને રૂપાંતરિત કરવાની ગતિ એક મોટો અમલીકરણ પડકાર રજૂ કરે છે અને લાંબા ગાળે સ્ટ્રેન્ડેડ એસેટ્સ (Stranded Assets) નું જોખમ પણ ઊભું કરી શકે છે.
Analysts નો આત્મવિશ્વાસ અને ભવિષ્યનું અનુમાન
બ્રોકરેજ ફર્મ્સ NTPC પર સામાન્ય રીતે તેજીનું વલણ જાળવી રહી છે. ICICI સિક્યુરિટીઝે BUY રેટિંગ સાથે ₹440 નો ટાર્ગેટ આપ્યો છે, જે મજબૂત ક્ષમતા વૃદ્ધિના આધારે FY25-FY28E દરમિયાન કમાણીમાં 11% CAGR (Compound Annual Growth Rate) ની અપેક્ષા રાખે છે. ટેકનિકલ એનાલિસ્ટ્સ પણ ₹373-₹370 ની રેન્જમાં ખરીદી કરવાની અને ₹393 નો ટાર્ગેટ રાખવાની ભલામણ કરી રહ્યા છે. અન્ય એનાલિસ્ટ્સ પણ મજબૂત Buy રેટિંગ સાથે સરેરાશ 12-મહિના નો પ્રાઇસ ટાર્ગેટ ₹418.62 આપી રહ્યા છે. Elara Capital એ ₹444 ના ટાર્ગેટ સાથે 21.05% ના સંભવિત અપસાઇડ (Upside) ની આગાહી કરી છે.