મિડલ ઈસ્ટમાં વણસી રહેલા ભૌગોલિક તણાવને કારણે ક્રૂડ ઓઈલના સપ્લાયમાં અવરોધ આવ્યો છે. હોર્મુઝની ખાડીમાં જહાજો અટવાતા Bharat Petroleum અને Indian Oil જેવી કંપનીઓએ મોંઘા ભાવે સ્પોટ માર્કેટમાંથી ઓઈલ ખરીદવું પડી રહ્યું છે. બ્રેન્ટ ક્રૂડ **$95.50** ના સ્તરે પહોંચતા રિફાઈનરી માર્જિન અને મોંઘવારીનું જોખમ વધ્યું છે.
મિડલ ઈસ્ટમાં ચાલી રહેલા સંઘર્ષને પગલે સપ્ટેમ્બર 2026 ની શરૂઆતથી જ ભારતીય ઓઈલ ઈમ્પોર્ટ સામે મોટા લોજિસ્ટિકલ પડકારો ઊભા થયા છે. એનર્જી સપ્લાય માટે મહત્વના ગણાતા 'સ્ટ્રેટ ઓફ હોર્મુઝ' (Strait of Hormuz) રૂટ પર જહાજોની અવરજવરમાં વારંવાર વિલંબ થઈ રહ્યો છે. પરિણામે, BPCL અને IOCL જેવી સરકારી કંપનીઓએ લાંબા ગાળાના કોન્ટ્રાક્ટને બદલે સ્પોટ માર્કેટમાંથી મોંઘા ભાવે ક્રૂડ ખરીદવાની ફરજ પડી છે, જેથી રિફાઈનરીઓ ચાલુ રહી શકે.
રશિયન સપ્લાયમાં ઘટાડો
ભારતીય રિફાઈનરીઓ અત્યાર સુધી રશિયન ક્રૂડ પર નિર્ભર હતી, પરંતુ ઓગસ્ટ 2026 માં ભારતની રશિયન ક્રૂડની આયાતમાં લગભગ 26% નો ઘટાડો નોંધાયો છે. રશિયામાં ઈન્ફ્રાસ્ટ્રક્ચર પર હુમલા અને ચીનની વધતી માંગને કારણે રશિયન ઓઈલ હવે ડિસ્કાઉન્ટને બદલે પ્રીમિયમ ભાવે મળી રહ્યું છે, જે કંપનીઓ માટે મોટો ફટકો છે.
માર્કેટ પર અસર અને આર્થિક જોખમો
બ્રેન્ટ ક્રૂડ $95.50 પ્રતિ બેરલ થવાથી ભારતનું ઈમ્પોર્ટ બિલ વધશે. ઓઈલ માર્કેટિંગ કંપનીઓ (OMCs) માટે આ ખર્ચને સામાન્ય ગ્રાહકો સુધી પહોંચાડવો મુશ્કેલ છે, જેનાથી તેમના નેટ પ્રોફિટ માર્જિન પર સીધું દબાણ આવશે. આ સ્થિતિ દેશના કરન્ટ એકાઉન્ટ ડેફિસિટ અને ફુગાવા (Inflation) માં પણ વધારો કરી શકે છે. શેરબજારમાં Nifty 50 અને BSE Sensex પર પણ આની અસર દેખાઈ રહી છે, જેમાં OMCs ના શેરમાં ઘટાડો જોવા મળ્યો છે. રોકાણકારોએ હવે કંપનીઓના મેનેજમેન્ટની આગામી કોમેન્ટ્રી પર ધ્યાન રાખવું જોઈએ કે તેઓ ઈન્વેન્ટરી અને સપ્લાય ચેઈન મેનેજમેન્ટ કેવી રીતે કરી રહ્યા છે.