Strait of Hormuz ખોલવા માટે અમેરિકા દ્વારા આપવામાં આવેલી દરખાસ્ત ઈરાને ઠુકરાવી દીધી છે. આ ઘટનાને કારણે ગ્લોબલ માર્કેટમાં ક્રૂડ ઓઈલના ભાવ સતત ઊંચા રહેતા ભારતીય અર્થતંત્ર અને એનર્જી સપ્લાય ચેઈન પર મોટું સંકટ ઊભું થયું છે.
રાજદ્વારી ગૂંચવણ અને એનર્જી ક્રાઈસિસ
Strait of Hormuz બાબતે ચાલી રહેલો વિવાદ વધુ ઘેરો બન્યો છે. ઈરાનના 'સુપ્રીમ નેશનલ સિક્યુરિટી કાઉન્સિલ'ના સેક્રેટરી મોહસેન રેઝાઈએ સ્પષ્ટ કર્યું છે કે અમેરિકાની દરખાસ્ત તેમની સુરક્ષાની ચિંતાઓને સંતોષતી નથી. ફેબ્રુઆરી 2026 થી ચાલી રહેલો આ બ્લોકેડ હવે ગ્લોબલ એનર્જી માર્કેટ માટે મોટી મુશ્કેલી બની ગયો છે.
ભારત માટે શા માટે જોખમી?
વિશ્વના કુલ ઓઈલ અને LNG શિપમેન્ટના આશરે 20% આ રૂટ પરથી પસાર થાય છે. ભારત જેવી દેશો કે જે ક્રૂડ ઓઈલની આયાત પર નિર્ભર છે, તેમના માટે આ સ્થિતિ ચિંતાજનક છે. ક્રૂડના ભાવ $100 પ્રતિ બેરલ થી ઉપર રહેવાથી ભારતનું આયાત બિલ વધે છે, જેની સીધી અસર ટ્રેડ ડેફિસિટ અને રૂપિયાના મૂલ્ય પર પડે છે.
રોકાણકારો માટે શું છે પરિસ્થિતિ?
આ સ્થિતિમાં એનર્જી સેક્ટર માટે બેવડી તલવાર જેવી સ્થિતિ છે:
- Upstream Companies: ONGC અને Oil India જેવી કંપનીઓને ક્રૂડના વધતા ભાવનો ફાયદો મળી શકે છે.
- OMCs: ઓઈલ માર્કેટિંગ કંપનીઓ માટે માર્જિનનું દબાણ વધી શકે છે, કારણ કે વધતા ભાવ ગ્રાહકો પર નાખવા તે સરકારી પોલિસી પર આધારિત છે.
હાલમાં, ટેન્કર્સ માટે ફ્રેઈટ અને ઈન્સ્યોરન્સના ખર્ચમાં પણ મોટો વધારો થયો છે. લોજિસ્ટિક્સ અને સપ્લાય ચેઈન ખોરવાતા કંપનીઓના ઓપરેટિંગ ખર્ચમાં પણ ઉછાળો આવી રહ્યો છે. હવે રોકાણકારોની નજર ક્રૂડ ઓઈલના ભાવ અને સરકારના આગામી પગલાંઓ પર ટકેલી રહેશે.