કેન્દ્ર સરકારે GOBARdhan સ્કીમ હેઠળ **₹23,731 કરોડ**ના ફંડને મંજૂરી આપી છે. આ પગલાથી Compressed Biogas (CBG) ઉત્પાદનને વેગ મળશે અને સિટી ગેસ કંપનીઓ માટે **5%** બ્લેન્ડિંગ અનિવાર્ય બનશે, જેથી ભારતની વિદેશી ગેસ પરની નિર્ભરતા ઘટશે.
કેન્દ્ર સરકારે દેશની એનર્જી સુરક્ષાને મજબૂત કરવા માટે એક મોટું પગલું ભર્યું છે. GOBARdhan સ્કીમ હેઠળ FY 2026-27 થી FY 2035-36 સુધી ₹23,731 કરોડનો ખર્ચ કરવામાં આવશે. આ પ્રોજેક્ટનો મુખ્ય ઉદ્દેશ્ય Compressed Biogas (CBG) ના ઉત્પાદનને પ્રોત્સાહન આપીને મોંઘી LNG આયાત ઘટાડવાનો છે.
સરકારનો પ્લાન અને બ્લેન્ડિંગ નિયમો
સરકારે સિટી ગેસ ડિસ્ટ્રિબ્યુશન નેટવર્ક માટે Compressed Biogas Blending Obligation (CBO) લાગુ કર્યું છે. આ હેઠળ:
- FY 2026-27 થી 3% બ્લેન્ડિંગ ફરજિયાત.
- FY 2028-29 સુધીમાં આ મર્યાદા વધીને 5% થશે.
- ડેવલપર્સને ભાવની સ્થિરતા આપવા માટે ₹2,110 પ્રતિ MMBTU નો ભાવ નક્કી કરાયો છે, જેથી વૈશ્વિક સ્તરે ગેસના ભાવમાં થતી વધઘટની અસર ઓછી થાય.
કોર્પોરેટ ઈન્ડસ્ટ્રીનું રિએક્શન
આ ક્ષેત્રની મોટી કંપનીઓ આ તક ઝડપી લેવા તૈયાર છે. Reliance Industries Ltd એ આંધ્રપ્રદેશમાં બાયોએનર્જી ઈન્ફ્રાસ્ટ્રક્ચર માટે ₹1 લાખ કરોડના રોકાણની જાહેરાત કરી છે. તે જ રીતે, Adani TotalEnergies પણ તેના ગેસ ડિસ્ટ્રિબ્યુશન પોર્ટફોલિયોમાં બાયોગેસને સામેલ કરવાની તૈયારી કરી રહી છે.
શું છે રોકાણકારો માટે જોખમ?
આ પ્રોજેક્ટનો અમલ એટલો સરળ નથી જેટલો દેખાય છે. LNG ની આયાત મોટી ટર્મિનલ્સ દ્વારા થાય છે, જ્યારે બાયોગેસ માટે ખેતીના અવશેષો અને પશુઓના વેસ્ટનું ગ્રામીણ સ્તરેથી કલેક્શન કરવું પડશે.
- લોજિસ્ટિક્સ પડકાર: હજારો નાના ખેડૂતો સાથે કામ કરવું અને પ્રોડક્ટનું નિરંતર કલેક્શન કરવું એ એક મોટો ઓપરેશનલ પડકાર છે.
- પ્રોફિટ માર્જિન: જો કલેક્શન અને ટ્રાન્સપોર્ટેશનનો ખર્ચ અંદાજ કરતા વધશે, તો કંપનીઓના માર્જિન પર દબાણ આવી શકે છે.
રોકાણકારોએ આગામી સમયમાં જોવું પડશે કે કંપનીઓ આ જટિલ રૂરલ સપ્લાય ચેઈનને કેવી રીતે મેનેજ કરે છે અને પ્રોજેક્ટના અમલીકરણમાં કેટલી ગતિ આવે છે.