ભારત સરકારનું **2030** સુધીમાં **100 મિલિયન ટન** કોલ ગેસિફિકેશનનું લક્ષ્ય છે. આ પ્રોજેક્ટને લઈને સ્ટીલ સેક્ટરની મોટી કંપનીઓ વચ્ચે મતભેદ જોવા મળી રહ્યા છે. કોઈ કંપનીઓ આમાં મોટું રોકાણ કરી રહી છે, તો કોઈ કંપનીઓ પોતાની બેલેન્સ શીટ સાચવવા માટે દૂર રહી રહી છે.
સરકારનું લક્ષ્ય અને ઈન્ડસ્ટ્રીમાં વિવાદ
ભારત સરકાર ઈમ્પોર્ટેડ ફ્યુલ પરની નિર્ભરતા ઘટાડવા માટે 2030 સુધીમાં 100 મિલિયન ટન કોલ ગેસિફિકેશન ક્ષમતા ઉભી કરવા માંગે છે. આ માટે સરકારે મોટા પ્રોત્સાહનો પણ જાહેર કર્યા છે. જોકે, સ્ટીલ ઈન્ડસ્ટ્રી માટે આ ટેક્નોલોજી ખર્ચાળ સાબિત થઈ શકે તેમ હોવાથી કંપનીઓ બે ભાગમાં વહેંચાઈ ગઈ છે.
અલગ-અલગ વ્યૂહરચનાઓ
Jindal Steel and Power એ આ ક્ષેત્રમાં મોટું પગલું ભર્યું છે. કંપનીએ તેના અંગુલ પ્લાન્ટમાં ગેસિફિકેશન અપનાવ્યું છે જેથી કરીને મોંઘા કોલસાની આયાત ઘટાડી શકાય અને લાંબા ગાળે ખર્ચ પર કાબૂ મેળવી શકાય.
બીજી તરફ, Tata Steel જેવી દિગ્ગજ કંપનીઓ આ બાબતે સાવધ છે. તેમનું માનવું છે કે ગેસિફિકેશન પ્લાન્ટના માલિક બનવાને બદલે માત્ર ગેસ ખરીદનાર બનવું વધુ હિતાવહ છે. કંપની તેના મુખ્ય સ્ટીલ ઉત્પાદન બિઝનેસ પર ધ્યાન આપવા માંગે છે અને પ્લાન્ટ પાછળ થતા భారీ મૂડી રોકાણથી બચવા માંગે છે.
રોકાણકારો માટે શું છે જોખમ?
રોકાણકારો માટે આ આખું ગણિત કેપિટલ એલોકેશન અને દેવાના વ્યવસ્થાપન પર ટકેલું છે. આ પ્રક્રિયામાં 15% સુધી રો મટિરિયલ ખર્ચમાં ઘટાડો થઈ શકે છે, પરંતુ પ્લાન્ટ ઉભો કરવાનો ખર્ચ ખૂબ જ વધારે છે. જો પ્લાન્ટનો ઓપરેટિંગ ખર્ચ બચત કરતા વધી જાય, તો કંપનીના પ્રોફિટ માર્જિન પર નેગેટિવ અસર પડી શકે છે.
પર્યાવરણીય દબાણ
યુરોપિયન યુનિયનના કાર્બન ટેક્સના નિયમોને કારણે ભારતીય કંપનીઓ પર કાર્બન ફૂટપ્રિન્ટ ઘટાડવાનું દબાણ છે. કોલ ગેસિફિકેશન સાથે કાર્બન કેપ્ચર ટેક્નોલોજી જોડવી અનિવાર્ય છે, જે પ્રોજેક્ટની કુલ કિંમતમાં વધુ વધારો કરે છે. આગામી સમયમાં કઈ વ્યૂહરચના વધુ સફળ રહે છે, તે જોવું રોકાણકારો માટે મહત્વનું રહેશે.