ભારત સરકાર હવે કોલ ગેસિફિકેશનને વેગ આપીને આગામી સાત વર્ષમાં **₹1.5 લાખ કરોડનું** વિદેશી હુંડિયામણ બચાવવાના લક્ષ્ય પર કામ કરી રહી છે. આ યોજના હેઠળ **₹46,000 કરોડના** ઇન્સેન્ટિવ જાહેર કરાયા છે.
કેન્દ્ર સરકાર હવે કોલસાના ક્ષેત્રમાં મોટું પરિવર્તન લાવવા જઈ રહી છે. કોલસાના સીધા વેચાણને બદલે હવે તેને ગેસમાં રૂપાંતરિત કરીને મેથેનોલ, ઇથેનોલ અને એમોનિયમ નાઈટ્રેટ જેવા રસાયણો દેશમાં જ બનાવવાનું આયોજન છે, જેથી આયાત પરની નિર્ભરતા ઘટાડી શકાય.
આર્થિક પ્રોત્સાહન અને નવી પોલિસી
સરકારે આ પ્રોજેક્ટ્સને પ્રોત્સાહન આપવા માટે કુલ ₹46,000 કરોડનું પેકેજ તૈયાર કર્યું છે. આમાં પ્લાન્ટ અને મશીનરીના ખર્ચના 20% સુધીની સબસિડી આપવામાં આવશે. સૌથી મહત્વનો ફેરફાર કોલ લિંકેજમાં કરવામાં આવ્યો છે, જેની મુદત હવે વધારીને 30 વર્ષ કરવામાં આવી છે. સરકારનું લક્ષ્ય 2030 સુધીમાં 10 કરોડ ટન કોલસાનું ગેસિફિકેશન કરવાની ક્ષમતા હાંસલ કરવાનું છે.
કોને થશે ફાયદો?
આ ક્ષેત્રમાં Coal India Ltd, NTPC, Jindal Steel અને Adani Group જેવી દિગ્ગજ કંપનીઓ સક્રિય છે. આ કંપનીઓ માટે કોલ ગેસિફિકેશન એ વૈશ્વિક એનર્જી ભાવના વધઘટ સામે રક્ષણ મેળવવાનો અને નવી આવક ઊભી કરવાનો માર્ગ છે.
રોકાણકારોએ શું ધ્યાન રાખવું?
આ પ્રોજેક્ટ ટેકનિકલ રીતે ખૂબ જટિલ છે અને તેમાં મૂડીરોકાણ પણ ઘણું વધારે છે. હાલમાં મોટાભાગના પ્રોજેક્ટ્સ વિદેશી ટેકનોલોજી પર નિર્ભર છે, જે ખર્ચમાં વધારો કરી શકે છે. ઉપરાંત, જમીન સંપાદન અને પર્યાવરણીય મંજૂરીઓમાં વિલંબ થવાનું જોખમ રહેલું છે. રોકાણકારોએ કંપનીઓની ટેકનોલોજી અપનાવવાની ક્ષમતા અને લાંબા ગાળાના 'ઓફ-ટેક' કરારો પર ખાસ નજર રાખવી જોઈએ, જેથી આટલું મોટું રોકાણ દેવાના બોજમાં ન ફેરવાય.