ઓગસ્ટ 2026માં કતારથી LNG સપ્લાય શૂન્ય થઈ જતાં ભારતે તેની સપ્લાય ચેઈનમાં મોટો બદલાવ કર્યો છે. હવે ભારત અમેરિકા અને નાઈજીરીયાથી ગેસ મેળવી રહ્યું છે, પરંતુ લાંબા અંતરના રૂટને કારણે ઈમ્પોર્ટ કોસ્ટ અને Petronet LNG જેવી કંપનીઓના માર્જિન પર દબાણ વધ્યું છે.
ઓગસ્ટ 2026માં કતારથી આવતો લિક્વિફાઈડ નેચરલ ગેસ (LNG) નો પુરવઠો સંપૂર્ણપણે બંધ થઈ જતાં ભારતે તેની વ્યૂહરચના બદલવી પડી છે. અમેરિકા અને ઈરાન વચ્ચેના સંઘર્ષને કારણે સ્ટ્રેટ ઓફ હોર્મુઝ (Strait of Hormuz) માંથી થતી અવરજવર પર પ્રતિબંધો લાગ્યા છે, જેની સીધી અસર ભારતના એનર્જી સિક્યોરિટી પર પડી છે.
સપ્લાયનો નવો રૂટ અને આંકડા
ભારતે હવે વૈકલ્પિક બજારો તરફ નજર દોડાવી છે. ઓગસ્ટના ડેટા મુજબ, અમેરિકા ભારત માટે LNG નો સૌથી મોટો સ્ત્રોત બન્યો છે, જે કુલ આયાતમાં લગભગ 35% હિસ્સો ધરાવે છે. આ સિવાય નાઈજીરીયા અને ઓમાન પણ મુખ્ય સપ્લાયર તરીકે સામે આવ્યા છે, જેનાથી ભારત કુલ માસિક 2.5 મિલિયન ટન આયાત જાળવી શક્યું છે. ખાસ કરીને નાઈજીરીયા તરફથી આવતા સપ્લાયમાં અગાઉના મહિનાની સરખામણીએ 84% નો મોટો ઉછાળો જોવા મળ્યો છે.
રોકાણકારો માટે ચેતવણી
આ ફેરફારથી ભારતની એનર્જી કોસ્ટમાં જબરદસ્ત વધારો થયો છે. મધ્ય પૂર્વના દેશોની સરખામણીએ અમેરિકા કે પશ્ચિમ આફ્રિકાથી ગેસ મંગાવવો મોંઘો પડે છે, કારણ કે તેમાં ફ્રેટ અને ઈન્સ્યોરન્સનો ખર્ચ ઘણો વધી જાય છે. Petronet LNG માટે સ્થિતિ વધુ કપરી છે, કારણ કે કંપનીના 56 કતારી કાર્ગો પર 'ફોર્સ મેજર' (force majeure) ની અસર જોવા મળી છે.
માર્ચથી ઓગસ્ટ 2026 વચ્ચે ભારતને વધારાના ફોસિલ ફ્યુઅલ ઈમ્પોર્ટ પાછળ અંદાજે $22 અબજ નો વધારાનો ખર્ચ કરવો પડ્યો છે. પાવર અને ફર્ટિલાઈઝર જેવા સેક્ટર્સમાં પ્રોફિટ માર્જિન પર દબાણ આવવાની શક્યતા છે, કારણ કે વધતા ભાવ ગ્રાહકો સુધી પહોંચાડવા મુશ્કેલ છે. આગામી સમયમાં કતારની સ્થિતિ અને સ્ટ્રેટ ઓફ હોર્મુઝમાં સામાન્ય સ્થિતિ ક્યારે પાછી આવે છે, તેના પર રોકાણકારોની નજર રહેશે.