વર્ષ ૨૦૨૫માં રશિયાથી ભારતની ક્રૂડ ઓઈલ આયાત **$43 અબજ** સુધી પહોંચી છે અને ૨૦૨૬ની શરૂઆતમાં તેમાં **૨૫%** નો વધારો જોવા મળ્યો છે. જોકે આનાથી રિફાઈનરીઓને ફાયદો થયો છે, પરંતુ અમેરિકાના ટેરિફ અને સપ્લાય ચેઈન જેવી ચેતવણીઓ હવે રોકાણકારો માટે ચિંતાનો વિષય છે.
એનર્જી સેક્ટરમાં ભારતનું મોટું પગલું
રશિયા ભારત માટે મુખ્ય એનર્જી પાર્ટનર તરીકે ઉભરી આવ્યું છે. વર્ષ ૨૦૨૫ દરમિયાન ભારતે રશિયા પાસેથી $43 અબજનું ક્રૂડ ઓઈલ આયાત કર્યું હતું. આ સિલસિલો ૨૦૨૬ના પ્રથમ છ મહિનામાં પણ જારી રહ્યો છે, જેમાં આયાતના પ્રમાણમાં ૨૫% નો ઉછાળો નોંધાયો છે. ભારતીય રિફાઈનરીઓ જેવી કે Indian Oil Corporation અને Nayara Energy માટે આ સસ્તું ક્રૂડ ઓઈલ ઈનપુટ કોસ્ટ ઘટાડવામાં મદદરૂપ સાબિત થયું છે, જેમાં ગુજરાતની Vadinar રિફાઈનરી મહત્વનો ભાગ ભજવે છે.
વ્યૂહાત્મક રોકાણ અને હિસ્સેદારી
માત્ર ઓઈલ ટ્રેડ જ નહીં, પરંતુ ભારતીય કંપનીઓ જેવી કે ONGC Videsh અને Oil India રશિયાના મોટા પ્રોજેક્ટ્સ જેવા કે Sakhalin-1, Vankorneft અને Taas-Yuriakh આર્કટિક ફિલ્ડ્સમાં મોટી હિસ્સેદારી ધરાવે છે. આ સિવાય, કુડનકુલમ ન્યુક્લિયર પાવર પ્લાન્ટ દ્વારા બંને દેશો વચ્ચે અણુ ઊર્જા ક્ષેત્રે પણ સહયોગ આગળ વધી રહ્યો છે.
વધતા જોખમો અને પડકારો
રોકાણકારો માટે હવે પરિસ્થિતિ જટિલ બની રહી છે. રશિયાના રિફાઈનિંગ ઈન્ફ્રાસ્ટ્રક્ચર પર ડ્રોન હુમલાને કારણે સપ્લાયમાં અવરોધ આવી રહ્યો છે. સાથે જ, ચીન દ્વારા રશિયન ઓઈલની આક્રમક ખરીદીને કારણે ભારતીય રિફાઈનરીઓ માટે સ્પર્ધા વધી છે, જે ભવિષ્યમાં પ્રાઈસ એડવાન્ટેજ ઘટાડી શકે છે.
ખાસ કરીને અમેરિકાના સંભવિત ટેરિફ પોલિસીના પગલાં અને રશિયા પરના પ્રતિબંધોને કારણે Nayara Energy જેવી કંપનીઓ માટે ફાઈનાન્શિયલ અને શિપિંગ ઈન્સ્યોરન્સ મેળવવું મુશ્કેલ બની રહ્યું છે. રોકાણકારોએ હવે વોસ્તોક ઓઈલ ક્લસ્ટર અને વૈશ્વિક રાજકીય ઘટનાક્રમ પર ખાસ નજર રાખવી જોઈએ.