ભારત સરકાર આગામી દાયકામાં પાવર સેક્ટરમાં મોટો બદલાવ લાવવાની તૈયારીમાં છે. વર્ષ **2035-36** સુધીમાં થર્મલ પાવર કેપેસિટીને વધારીને **315 ગીગાવોટ (GW)** કરવાનું લક્ષ્ય રાખવામાં આવ્યું છે, જેમાં કોલસાનો ઉપયોગ મુખ્ય રહેશે.
ભારત પોતાની વધતી જતી વીજળીની માંગને પહોંચી વળવા માટે કોલસા આધારિત પાવર પ્લાન્ટ્સ પર નિર્ભરતા જાળવી રાખશે. હાલની 224 GW ની કેપેસિટીને વધારીને 315 GW સુધી પહોંચાડવાનો રોડમેપ તૈયાર કરવામાં આવ્યો છે. આ પગલું દેશની ઉર્જા સુરક્ષાને મજબૂત કરવા માટે લેવામાં આવ્યું છે.
પાવર સેક્ટરમાં મોટો કેપેક્સ (Capex Cycle)
Ministry of Power દ્વારા હાલમાં 50 GW ની ક્ષમતા ધરાવતા પ્રોજેક્ટ્સ પાઇપલાઇનમાં છે. છેલ્લા બે વર્ષમાં જ 31 GW ક્ષમતા કાર્યરત કરવામાં આવી છે, જે દર્શાવે છે કે સરકાર પ્રોજેક્ટ એક્ઝિક્યુશન પર ગંભીર છે. આ વૃદ્ધિથી NTPC, Tata Power અને JSW Energy જેવી પાવર યુટિલિટીઝ તથા BHEL અને L&T જેવી ઇક્વિપમેન્ટ મેન્યુફેક્ચરિંગ કંપનીઓ માટે બિઝનેસની મોટી તકો ઊભી થશે.
કોલ ગેસિફિકેશન પર ફોકસ
સરકાર હવે માત્ર વીજળી ઉત્પાદન જ નહીં, પણ કોલસાના ગેસિફિકેશન (Coal Gasification) દ્વારા સિન્થેટિક ગેસ બનાવવા પર પણ ભાર મૂકી રહી છે. આ વ્યૂહરચનાનો ઉદ્દેશ્ય ઉર્જા આયાત પરની નિર્ભરતા ઘટાડવાનો અને વૈશ્વિક સ્તરે ઉર્જાના વધઘટ થતા ભાવો સામે સુરક્ષા મેળવવાનો છે.
રોકાણકારો માટે ચેતવણી અને તકો
જોકે આ ક્ષેત્રમાં તેજી દેખાઈ રહી છે, પરંતુ ઓપરેશનલ પડકારો પણ ઓછા નથી. જમીન સંપાદન, પર્યાવરણીય મંજૂરીઓ અને નવા FGD (Flue Gas Desulfurization) સિસ્ટમ્સના ઇન્સ્ટોલેશનના કારણે પ્રોજેક્ટ ખર્ચ વધી શકે છે. રોકાણકારોએ આગામી ક્વાર્ટર્સમાં પ્રોજેક્ટ કમિશનિંગ ટાઈમલાઈન અને પર્યાવરણીય નિયમોના પાલનથી માર્જિન પર પડતી અસર પર ખાસ નજર રાખવી જોઈએ.