ભારતે હવે એનર્જી ઈમ્પોર્ટ પરની નિર્ભરતા ઘટાડવા માટે ₹84,084 કરોડના 'સમુદ્ર મંથન' મિશનનું ટેકનોલોજી-ટેસ્ટિંગ શરૂ કર્યું છે. આ પ્રોજેક્ટમાં સરકારી કંપની ONGC મુખ્ય ભૂમિકા ભજવી રહી છે અને આગામી પાંચ વર્ષમાં 87 ડીપવોટર વેલ્સ માટે ₹1 લાખ કરોડનું રોકાણ કરવાની યોજના છે.
મિશનનો મુખ્ય ઉદ્દેશ્ય
ભારત સરકાર દ્વારા 31 જુલાઈ, 2026 ના રોજ મંજૂર કરાયેલ આ ₹84,084 કરોડનો પ્રોજેક્ટ દેશમાં ક્રૂડ ઓઈલ અને નેચરલ ગેસનું ઉત્પાદન વધારવા પર કેન્દ્રિત છે. હાલમાં ભારત તેની જરૂરિયાતનું લગભગ 85% ક્રૂડ ઓઈલ અને અડધાથી વધુ નેચરલ ગેસ બહારથી આયાત કરે છે, જે આ મિશન દ્વારા ઘટાડવાનો પ્રયાસ કરવામાં આવશે.
ONGC ની મજબૂત તૈયારી
Oil and Natural Gas Corporation (ONGC) આ મિશનમાં અગ્રેસર છે. કંપનીએ આગામી 5 વર્ષમાં ₹1 લાખ કરોડ ખર્ચવાની યોજના જાહેર કરી છે. સરકારે પણ મદદનો હાથ લંબાવતા કહ્યું છે કે એક્સપ્લોરેટરી વેલ્સના ખર્ચના 50% સુધીની આર્થિક સહાય આપવામાં આવશે, જેમાં પ્રતિ વેલ ₹675 કરોડની મર્યાદા નક્કી કરવામાં આવી છે.
કંપનીની નાણાકીય સ્થિતિની વાત કરીએ તો, માર્ચ 2026 માં પૂરા થયેલા વર્ષમાં ONGC એ ₹49,793 કરોડનો નેટ પ્રોફિટ નોંધાવ્યો છે, જે ગત વર્ષની સરખામણીએ 30% નો મોટો ઉછાળો દર્શાવે છે.
જોખમો અને પડકારો
રોકાણકારોએ ધ્યાનમાં રાખવું જોઈએ કે આવા ડીપવોટર પ્રોજેક્ટ્સનો ગેસ્ટેશન પીરિયડ લાંબો હોય છે, એટલે કે શોધથી લઈને ઉત્પાદન સુધી 5 થી 10 વર્ષ લાગી શકે છે. આથી, આનાથી તાત્કાલિક ઈમ્પોર્ટ બિલમાં ઘટાડો થવાની શક્યતા ઓછી છે.
વધુમાં, કંપનીના જૂના ઓઈલ ફિલ્ડ્સમાં ઉત્પાદન ઘટી રહ્યું છે, જેને મેનેજ કરવું અને સાથે નવા પ્રોજેક્ટ્સ પર આટલું મોટું રોકાણ કરવું એ મેનેજમેન્ટ માટે એક પડકાર સમાન છે. શેરધારકોએ હવે 87 વેલ્સના પ્રોગ્રેસ અને નવા ડ્રિલશિપ્સના પ્રાપ્તિ પર ખાસ નજર રાખવી જોઈએ.