હિન્દુસ્તાન પેટ્રોલિયમ કોર્પોરેશન લિમિટેડ (HPCL) એ 31 ડિસેમ્બર, 2025 रोजी संपलेल्या तिमाही (Q3 FY26) માટે તેના નાણાકીય પરિણામો જાહેર કર્યા છે. પાછલા નાણાકીય વર્ષની સમાન અવધિની તુલનામાં, કંપનીના સંકલિત ચોખ્ખા નફામાં 57.7% નો નોંધપાત્ર વધારો થયો છે, જે ₹4,011.40 કરોડ સુધી પહોંચ્યો છે. આવક 4.66% વધીને ₹1,24,582.65 કરોડ થઈ છે. અલગ (standalone) ધોરણે, ચોખ્ખો નફો 34.7% વધીને ₹4,072.49 કરોડ નોંધાયો છે.
નફામાં આ મજબૂત વાર્ષિક વૃદ્ધિ છતાં, કેટલાક વિશ્લેષકોના મતે, કંપનીની અર્નિંગ્સ બિફોર ઇન્ટરેસ્ટ, ટેક્સ, ડિપ્રીસિએશન અને એમોર્ટાઇઝેશન (EBITDA) અને માર્જિન બજારની અપેક્ષાઓ કરતાં ઓછા રહ્યા છે [cite: Source A]. Q3 FY26 માટે ગ્રોસ રિફાઇનિંગ માર્જિન (GRM) $8.85 પ્રતિ બેરલ રહ્યું, જે Q3 FY25 ના $6.01 પ્રતિ બેરલ કરતાં સારું છે, પરંતુ વિશ્લેષકોએ GRM લગભગ $10 પ્રતિ બેરલ રહેવાની ધારણા રાખી હતી. ત્રિમાસિક-દર-ત્રિમાસિક (QoQ) ધોરણે, EBITDA માં 1.9% નો ઘટાડો થયો છે, અને માર્જિન Q2 FY26 ના 6.8% થી ઘટીને 6.1% થયા છે, જે આ ચોક્કસ માપદંડો પર 'અપેક્ષા કરતાં ઓછું' રહેવાની વાર્તાને વધુ મજબૂત બનાવે છે.
ઓપરેશનલ હાઇલાઇટ્સ અને વ્યૂહાત્મક વિકાસ
HPCL ની રિફાઇનરીઓએ Q3 FY26 માં 6.38 મિલિયન ટન ક્રૂડ થ્રુપુટ હાંસલ કરીને કાર્યક્ષમ કામગીરી દર્શાવી છે. વિશાખા રિફાઇનરીએ તેની નામપત્ર ક્ષમતાના 106% પર કામગીરી કરી, જે એકંદર રિફાઇનરી વપરાશમાં ફાળો આપે છે. પેટ્રોલ, ડીઝલ અને LPG ના વેચાણમાં વધારો થતાં કુલ વેચાણ વોલ્યુમમાં 3.7% ની વાર્ષિક વૃદ્ધિ જોવા મળી, જેનાથી માર્કેટિંગ કામગીરી સ્થિર રહી.
વ્યૂહાત્મક વિસ્તરણની વાત કરીએ તો, કંપનીનો રાજસ્થાન રિફાઇનરી પ્રોજેક્ટ પૂર્ણતાની નજીક છે. બારમેર રિફાઇનરીમાં ક્રૂડ પ્રોસેસિંગ જાન્યુઆરી 2026 ના અંત સુધીમાં શરૂ થવાની અપેક્ષા છે. રાજસ્થાન સરકાર સાથેનો આ સંયુક્ત ઉપક્રમ વાર્ષિક 9 મિલિયન ટન રિફાઇનિંગ ક્ષમતા ધરાવે છે. જોકે અગાઉના સમયપત્રકમાં ડિસેમ્બર 2025 સુધીમાં કમિશનિંગનો સંકેત હતો, હવે ક્રૂડ પ્રોસેસિંગની શરૂઆત પર ધ્યાન કેન્દ્રિત કરવામાં આવ્યું છે, અને સંપૂર્ણ ઓપરેશનલ લાભો FY27 સુધીમાં મળવાની અપેક્ષા છે.
એનાલિસ્ટ સેન્ટિમેન્ટ અને વેલ્યુએશન મેટ્રિક્સ
ત્રિમાસિક જાહેરાત બાદ HPCL પર વિશ્લેષકોનો સેન્ટિમેન્ટ મિશ્ર રહેલો છે. સ્ટોકને કવર કરતા 34 વિશ્લેષકોમાંથી લગભગ બે-તૃતીયાંશ 'બાય' રેટિંગ જાળવી રહ્યા છે. જોકે, जेफरीज (Jefferies) એ 'અંડરપરફોર્મ' રેટિંગ જાળવી રાખી છે અને તેની પ્રાઇસ ટાર્ગેટ ₹405 થી ઘટાડીને ₹385 કરી દીધી છે, જેમાં જણાવ્યું છે કે ડિસેમ્બર ત્રિમાસિકમાં અંદાજો ચૂકી ગયા હતા અને વેલ્યુએશન પૂર્ણ દેખાઈ રહ્યા છે. जेफरीजે નોંધ્યું કે ઓછો ક્રૂડ ઓઇલનો આઉટલૂક માર્કેટિંગ માર્જિન માટે સપોર્ટિવ છે, પરંતુ રિફાઇનિંગ કામગીરી નબળી રહેવાને કારણે EBITDA તેમના અંદાજો કરતાં 11% ઓછું રહ્યું. તેમણે એ પણ પ્રકાશ પાડ્યો કે FY27 ની શરૂઆત સુધીમાં આગામી રાજસ્થાન રિફાઇનરીનું કમિશનિંગ નફાકારકતા માટે બોજ બની શકે છે, જેના કારણે FY26E PAT માં 3% નો ઘટાડો થશે.
સિટી (Citi) એ ₹595 ના પ્રાઇસ ટાર્ગેટ સાથે 'બાય' રેટિંગ પુનરોચ્ચાર કર્યો છે, જે 38% સંભવિત અપસાઇડ સૂચવે છે. CLSA એ ₹420 ના ટાર્ગેટ પ્રાઇસ સાથે 'હોલ્ડ' રેટિંગ જાળવી રાખી છે [cite: Source A].
19 જાન્યુઆરી, 2026 સુધીમાં, HPCL તેના વાર્ષિક નાણાકીય વર્ષ 2026 ની કમાણીના લગભગ 6.7x P/E રેશિયો અને 1.64x પ્રાઇસ-ટુ-બુક (P/B) રેશિયો પર ટ્રેડ થઈ રહ્યું છે. કંપનીએ ₹65.46 નો નવ-મહિનાનો EPS અને ₹267.36 નો પ્રતિ શેર બુક વેલ્યુ નોંધ્યો છે.
માર્કેટ પર્ફોર્મન્સ અને પીઅર કમ્પેરિઝન
HPCL ના શેર ગુરુવાર, 22 જાન્યુઆરી, 2026 ના રોજ લગભગ ₹429.7 પર ટ્રેડ થઈ રહ્યા છે, જેમાં નજીવો ફેરફાર જોવા મળ્યો છે [cite: Source A]. છેલ્લા 12 મહિનામાં, સ્ટોકમાં લગભગ 16% નો વધારો થયો છે [cite: Source A].
તેના પીઅર ભારત પેટ્રોલિયમ કોર્પોરેશન લિમિટેડ (BPCL) ની સરખામણીમાં, HPCL ના વેલ્યુએશન મેટ્રિક્સ સમાન છે. BPCL લગભગ 7.4x ના P/E રેશિયો અને 1.7x ના P/B રેશિયો પર ટ્રેડ થાય છે. जेफरीजે અગાઉ HPCL ના વેલ્યુએશનને પૂર્ણ અને BPCL કરતાં પ્રીમિયમ ગણાવ્યું હતું, જોકે વર્તમાન ડેટા P/E અને P/B રેશિયોના સંદર્ભમાં તુલનાત્મક વેલ્યુએશન દર્શાવે છે.