દુનિયાભરની રિફાઇનરીઓએ હવે પેટ્રોલને બદલે ડીઝલના ઉત્પાદન પર ધ્યાન કેન્દ્રિત કર્યું છે, જેના કારણે ગ્લોબલ ગેસોલિન એક્સપોર્ટમાં **24%** નો મોટો ઘટાડો નોંધાયો છે. આ ટ્રેન્ડ Reliance Industries, IOCL, BPCL અને HPCL જેવી કંપનીઓના માર્જિન માટે મહત્વપૂર્ણ સાબિત થઈ શકે છે.
ગ્લોબલ એનર્જી માર્કેટમાં એક મોટું પરિવર્તન જોવા મળી રહ્યું છે. રિફાઇનરીઓ હવે નફાકારકતા વધારવા માટે પેટ્રોલ કરતા ડીઝલના ઉત્પાદનને પ્રાથમિકતા આપી રહી છે. અમેરિકા જેવા દેશોમાં ડીઝલ અને પેટ્રોલ વચ્ચેનો ભાવનો તફાવત જે પહેલા માત્ર $3 હતો, તે હવે વધીને $60 પ્રતિ બેરલની સપાટીએ પહોંચ્યો છે. આ આર્થિક કારણોસર રિફાઇનરીઓ પોતાની પ્રોડક્શન લાઇન બદલી રહી છે.
OECD દેશોના ડેટા દર્શાવે છે કે બીજા ક્વાર્ટરમાં પેટ્રોલના ઉત્પાદનમાં 2% નો ઘટાડો થયો છે. આનાથી ગેસોલિન ઇન્વેન્ટરી અત્યંત નીચલા સ્તરે પહોંચી ગઈ છે. બીજી તરફ, પેટ્રોલનો વપરાશ હજુ પણ મજબૂત છે, જે આવનારા સમયમાં કિંમતોમાં વધારો કરી શકે છે.
ભારતીય ઓઇલ કંપનીઓ પર શું થશે અસર?
ભારતીય ઓઇલ જાયન્ટ્સ જેમ કે Reliance Industries, Indian Oil Corporation (IOCL), Bharat Petroleum (BPCL) અને Hindustan Petroleum (HPCL) માટે તેમનો 'પ્રોડક્ટ સ્લેટ' (Product Slate) મેનેજ કરવો અત્યારે મોટો પડકાર છે. જો આ કંપનીઓ ઝડપથી પ્રોડક્શન મિક્સ બદલી ન શકે, તો તેમના ગ્રોસ રિફાઇનિંગ માર્જિન (GRM) પર દબાણ આવી શકે છે.
આ ઉપરાંત, નેપ્થા (Naphtha) ની અછતને કારણે બ્લેન્ડિંગ ખર્ચમાં 30% નો વધારો થયો છે. રશિયા-યુક્રેન અને મધ્ય પૂર્વના ભૌગોલિક તણાવને કારણે સપ્લાય ચેઇનમાં ગમે ત્યારે વિક્ષેપ આવી શકે છે. રોકાણકારોએ હવે ખાસ કરીને 'ક્રૅક સ્પ્રેડ' (Crack Spreads) અને આગામી ક્વાર્ટરલી રિઝલ્ટ્સમાં મેનેજમેન્ટની કમેન્ટરી પર નજર રાખવી જોઈએ.