વર્ષ 2022 પછી પ્રથમ વખત વર્ષ 2026 માં કુદરતી ગેસની વૈશ્વિક માંગમાં **7 અબજ ક્યુબિક મીટર** નો ઘટાડો થવાની સંભાવના છે. સ્ટ્રેટ ઓફ હોર્મુઝમાં ચાલી રહેલા સંકટને કારણે **20%** LNG સપ્લાય ખોરવાઈ ગયો છે, જેનાથી કિંમતો આસમાને છે.
વર્ષ 2026 માં વૈશ્વિક ઉર્જા માર્કેટમાં એક મોટું પરિવર્તન જોવા મળી રહ્યું છે. ભૂરાજકીય તણાવને કારણે કુદરતી ગેસની માંગમાં મોટો ઘટાડો થવાની ભીતિ છે. હોર્મુઝની સામુદ્રધુની ઉર્જા વેપાર માટે ખૂબ મહત્વની છે, જ્યાં સપ્લાય ખોરવાતા વિશ્વભરમાં ગેસની અછત અને મોંઘવારીનો સામનો કરવો પડી રહ્યો છે.
પ્રાઇસ વોલેટિલિટી અને માર્કેટ પર દબાણ
સપ્લાય ખોરવાવાને કારણે આંતરરાષ્ટ્રીય ગેસ બેન્ચમાર્કમાં ભારે અસ્થિરતા જોવા મળી છે. કિંમતોમાં થયેલો વધારો એટલો વધુ છે કે ઉદ્યોગો અને પાવર પ્લાન્ટ્સને વપરાશ ઘટાડવાની ફરજ પડી રહી છે. જોકે ઉત્તર અમેરિકાનું ઉત્પાદન થોડો ટેકો આપી રહ્યું છે, પરંતુ મધ્ય પૂર્વની શિપિંગ સમસ્યાઓને કારણે વૈશ્વિક ખાદ્યપૂર્તિમાં ઉણપ સર્જાઈ છે. ડચ ટાઇટલ ટ્રાન્સફર ફેસિલિટી (TTF) જેવા મુખ્ય માર્કર પણ ઉંચા ભાવ દર્શાવી રહ્યા છે.
ભારત પર અસર
ભારત માટે આ સ્થિતિ પડકારજનક છે. મે 2026 માં ભારતમાં વીજળીની માંગ વધીને 271 ગીગાવોટ સુધી પહોંચી હતી. રાત્રિના સમયે સોલર પાવરની અછતને પહોંચી વળવા ગેસ આધારિત પ્લાન્ટ્સ મહત્વની ભૂમિકા ભજવે છે. પરિણામે, એપ્રિલથી મે 2026 વચ્ચે ઈન્ડિયન ગેસ એક્સચેન્જમાં ખરીદીમાં વર્ષ-દર-વર્ષ 340% નો ઉછાળો જોવા મળ્યો છે. ગેસ પર નિર્ભર ફર્ટિલાઇઝર કંપનીઓ અને સિટી ગેસ ડિસ્ટ્રીબ્યુટર્સના માર્જિન પર પણ દબાણ આવવાની શક્યતા છે.
રોકાણકારોએ શું ધ્યાન રાખવું?
રોકાણકારોએ કંપનીઓની બેલેન્સ શીટ અને ફ્યુઅલ સોર્સિંગ વ્યૂહરચના પર નજર રાખવી જોઈએ. જે કંપનીઓ પાસે લાંબા ગાળાના સપ્લાય કોન્ટ્રાક્ટ્સ છે, તેઓ સ્પોટ માર્કેટ પર નિર્ભર કંપનીઓ કરતા વધુ સુરક્ષિત રહી શકે છે. આગામી સમયમાં શિપિંગ વીમો અને નૂરના દરોમાં થતો ફેરફાર ગેસ આયાતના ખર્ચને નક્કી કરવામાં મુખ્ય પરિબળ સાબિત થશે.