કંપનીના નાણાકીય પરિણામો અને ડિવિડન્ડની જાહેરાત
GAIL (India) Limited દ્વારા જાહેર કરાયેલા Q3 FY26 ના પરિણામો મુજબ, કંપનીનો સ્ટેન્ડઅલોન નેટ પ્રોફિટ આફ્ટર ટેક્સ (PAT) ₹1,602.57 કરોડ નોંધાયો છે. ગયા વર્ષે સમાન ક્વાર્ટરમાં આ આંકડો ₹3,867.38 કરોડ હતો, જે નોંધપાત્ર ઘટાડો દર્શાવે છે. જોકે, જો ગત વર્ષના ₹2,440.03 કરોડ ના અપવાદરૂપ આવક (exceptional income) ને બાદ કરતાં એડજસ્ટેડ PAT જોવામાં આવે, તો આ ક્વાર્ટરમાં 12.3% નો વાર્ષિક વધારો થયો છે.
કન્સોલિડેટેડ PAT ₹1,729.13 કરોડ રહ્યો છે, જે એડજસ્ટેડ ધોરણે 5.1% નો વધારો દર્શાવે છે. કંપનીની સ્ટેન્ડઅલોન આવક (revenue from operations) આ ક્વાર્ટરમાં 2.5% ઘટીને ₹34,075.81 કરોડ થઈ છે, જ્યારે કન્સોલિડેટેડ આવક 4.4% ઘટીને ₹35,302.76 કરોડ રહી છે.
નવ મહિનાનો દેખાવ અને માર્જિન પર દબાણ
ડિસેમ્બર 2025 ના રોજ પૂરા થયેલા નવ મહિનાના ગાળા માટે, સ્ટેન્ડઅલોન એડજસ્ટેડ PAT માં 16.4% નો ઘટાડો જોવા મળ્યો છે અને તે ₹5,706.13 કરોડ રહ્યો છે. કન્સોલિડેટેડ એડજસ્ટેડ PAT માં 18.8% નો ઘટાડો થઈ ₹6,100.06 કરોડ નોંધાયો છે. આ સમયગાળા દરમિયાન, સ્ટેન્ડઅલોન આવક 2.3% વધીને ₹1,03,899.50 કરોડ અને કન્સોલિડેટેડ આવક 0.6% વધીને ₹1,06,388.80 કરોડ રહી છે.
આ પરિણામોની સાથે, બોર્ડ ઓફ ડિરેક્ટર્સે નાણાકીય વર્ષ 2025-26 માટે 50% (એટલે કે, પ્રતિ ઇક્વિટી શેર ₹5.00) નો વચગાળાનો ડિવિડન્ડ જાહેર કરવાની મંજૂરી આપી છે.
જોકે, કંપનીના ઓપરેટિંગ અને નેટ પ્રોફિટ માર્જિનમાં ગત વર્ષની સરખામણીમાં ઘટાડો જોવા મળ્યો છે, જે નફાકારકતા પર દબાણ સૂચવે છે.
મુખ્ય જોખમો અને નાણાકીય સ્થિતિ
GAIL ની નાણાકીય સ્થિતિ મજબૂત છે, જેમાં ડેટ-ટુ-ઇક્વિટી રેશિયો (Debt-to-Equity ratio) માત્ર 0.25 છે. નવ મહિનાના ગાળા માટે ઇન્ટરેસ્ટ સર્વિસ કવરેજ રેશિયો (ISCR) 11.45 ગણો રહ્યો છે, જે દેવાની ચુકવણીની ક્ષમતા દર્શાવે છે.
પરંતુ, કંપની પર કેટલાક મોટા કંટીજન્ટ લાયેબિલિટીઝ (contingent liabilities) નો બોજ છે:
- સેન્ટ્રલ એક્સાઇઝ ડિમાન્ડ: સેન્ટ્રલ એક્સાઇઝ વિભાગ દ્વારા લગભગ ₹2,889 કરોડ (31 ડિસેમ્બર, 2025 સુધીમાં ₹3,737 કરોડ વ્યાજ સહિત) ની માંગણી 'નેપ્થા' (Naphtha) ના વર્ગીકરણ સંબંધિત છે. કંપનીએ સુપ્રીમ કોર્ટમાં અપીલ દાખલ કરી છે અને કાનૂની સલાહ મુજબ, આ નાણાંની ચૂકવણીની શક્યતા નથી. તેમ છતાં, આ એક મોટું જોખમ બની શકે છે.
- NFCL ના બાકી લેણાં: નગરજુના ફર્ટિલાઇઝર્સ એન્ડ કેમિકલ્સ લિમિટેડ (NFCL) પાસેથી ₹915.68 કરોડ ની રકમ લેવાની બાકી છે. મેનેજમેન્ટ આ રકમની વસૂલાત અંગે આત્મવિશ્વાસ ધરાવે છે.
GAIL એ પુષ્ટિ કરી છે કે ડિસેમ્બર 2022 માં પ્રાઇવેટ પ્લેસમેન્ટ દ્વારા ઉભા કરાયેલા ભંડોળના ઉપયોગમાં કોઈ વિચલન થયું નથી.
ભવિષ્યનો માર્ગ
રોકાણકારોએ સેન્ટ્રલ એક્સાઇઝની માંગણી અને NFCL ના લેણાંના નિરાકરણ પર નજીકથી નજર રાખવી જોઈએ. કોઈપણ પ્રતિકૂળ પરિણામ કંપનીના નાણાકીય સ્વાસ્થ્યને અસર કરી શકે છે. ઓપરેટિંગ માર્જિનમાં ઘટાડો પણ ચિંતાનો વિષય છે. આ ચિંતાઓ વચ્ચે જાહેર કરાયેલ વચગાળાનો ડિવિડન્ડ શેરધારકોને થોડી રાહત આપી શકે છે.